Mặc cho tất cả những cuộc hòa giải, mặc cho những lời kêu gọi khoan dung trước trận đấu và tất cả những phát ngôn của cầu thủ và huấn luyện viên về việc nên dẹp bỏ tư tưởng chiến tranh ra ngoài bóng đá, đám đông trên sân vận động Maksimir tại Zagreb thứ Sáu cuối tuần trước cảm thấy khó mà tha thứ và quên đi được.
>> Sir Alex sẽ "hoà bình" trở lại với kênh BBC?
>> Xung quanh vụ việc của Mario Balotelli: “Hoà bình” lặp lại?
>> Thận trọng với “Diễn biến hoà bình”
>> Ronaldo muốn đạt giải Nobel Hoà bình
Khi các cầu thủ Croatia và Serbia bước ra sân chuẩn bị cho một trận vòng loại World Cup rất được chờ đợi giữa hai đội, thì một biểu ngữ đã được cổ động viên nhà giăng lên trên khán đài: “Qua những thời kỳ khó khăn và qua những cuộc chiến tranh, chúng tôi bảo vệ cho quê hương mình. Những con người đã bảo vệ mảnh đất này đã không hy sinh vô ích. Lá cờ của chúng tôi đang bay và chúng tôi không phải che giấu nó nữa”.
Những tiếng la ó điếc tai hòa theo điệu nhạc quốc ca Serbia. Khúc ca “Vukovar, vukovar” nổ ra khắp nơi, ám chỉ đến một thành phố của Croatia nằm trên biên giới Serbia đã bị phá hủy trong thời kỳ chiến tranh đòi độc lập của Croatia khỏi Nam Tư, mà Serbia hiện là quốc gia thừa kế. Khi tiền đạo Mario Mandzukic tận dụng sai lầm hàng thủ đối phương để đưa Croatia vượt lên dẫn 1-0 vào những phút đầu hiệp một, một khúc hát mới được xướng lên: “Giết hết bọn Serbia!”
Những cổ động viên đó đã đi quá xa, ngay cả với ý nghĩa biểu tượng của sân vận động Maksimir với không chỉ bóng đá, mà cả nền độc lập của Croatia. Năm 1990, một trận đấu giữa Dinamo Zagreb, đội bóng số một Croatia, và Sao Đỏ Belgrade, một huyền thoại Nam Tư và Serbia, đã phải hủy bỏ vì tình trạng bạo lực. Đối với nhiều người Croatia, đó là phát pháo đầu tiên cho cuộc chiến giành độc lập, và nó đã đẩy hàng nghìn cổ động viên bóng đá hung bạo của cả hai bên đến một cuộc nội chiến đẫm máu. Bên ngoài phần khán đài phía tây của sân Maksimir giờ đã xuất hiện một đài tưởng niệm lớn để tưởng nhớ trận đấu và những người hâm mộ Dinamo đã thiệt mạng trong cuộc đấu tranh giành độc lập.
Cuối cùng, đó là một trận đấu một chiều. Croatia đánh bại Serbia 2-0, mở ra hy vọng vượt qua vòng loại World Cup và gần như khép lại cánh cửa đến Brazil của Serbia. Tuy nhiên, bản chất của cuộc đối đầu này còn hơn cả một trận vòng loại World Cup. Ký ức về cuộc chiến tranh Nam Tư vẫn còn nguyên, cho dù đã phải nhạt dần theo năm tháng.
Cả hai liên đoàn bóng đá đồng ý hạn chế số lượng cổ động viên vào sân để giảm nguy cơ bùng phát một cuộc bạo động trong trận lượt về giữa hai đội ở Belgrade vào cuối năm nay. Những người Serbia được phép dự khán trận đấu chỉ bao gồm những quan chức và cánh báo chí. Một ngày trước trận đấu, ở vùng ngoại ô Zagreb, một nhóm các nhà báo Serbia được phép đến tham dự trận đấu đã được hộ tống bởi ba xe tải chống bạo động của Croatia, hai xe hơi và nhiều mô-tô cảnh sát. Một cảnh sát viên đã bước lên và thông báo với đám đông bằng loa phóng thanh: “Các bạn không được đáp trả bất kỳ sự khiêu khích nào!”
Đoàn xe hộ tống chạy qua các con đường trong thủ đô Croatia, thu hút ánh nhìn của những người đi đường tò mò, trước khi đến được khách sạn. Nhưng không có một cuộc đón tiếp nào, một cuộc khiêu khích nào, cũng như không có an ninh dày đặc đón tiếp các cầu thủ Serbia trong ngày hôm đó. Hàng nghìn cổ động viên Croatia đã chào đón họ bằng biểu ngữ và cờ, những thủ tục trước trận đấu cũng được thông qua một cách ổn thỏa. Chỉ có một vài kẻ quá khích trước giờ trận đấu bắt đầu đã hát quốc ca và chào theo kiểu Đức Quốc xã ở quảng trường chính Zagreb.
Trước trận đấu, mọi sự chú ý đều tập trung vào những vị huấn luyện viên: Igor Stimac của Croatia và Sinisa Mihajlovic của Serbia. Cả hai đều là những người bị truất quyền thi đấu trong trận tranh cúp quốc gia Nam Tư giữa Hajduk Split (Croatia) và Sao Đỏ Belgrade, những đội bóng của họ vào năm 1991.
Đã có một số người đồn đại ác ý rằng họ đã không nói năng gì với nhau suốt hai thập kỷ. Mihajlovic, lớn lên tại thị trấn Vukovar ở biên giới Croatia cùng với mẹ là người Croatia và cha là người Serbia, một biểu tượng của chủ nghĩa dân tộc Serbia. Stimac đóng vai trò tương tự với Croatia, góp sức lớn trong chiến dịch của Croatia giành vị trí thứ ba tại World Cup 1998.
Vào tháng mười hai, hai ông đã có cuộc trò chuyện đầu tiên kể từ cuộc đối đầu năm 1991, bàn luận về cuộc bốc thăm vòng loại World Cup đã đưa hai đội vào chung một bảng đấu, dẫn đến nguy cơ gây bùng nổ tranh chấp. Nhưng cả hai đã đồng ý chôn vùi búa rìu bạo lực và chứng tỏ bằng hành động.
Đúng như mong đợi, Croatia đã giành thắng lợi. Không lâu sau bàn thắng đầu tiên của Mandzukic, Ivica Olic đã có bàn thắng thứ hai. Serbia đã ép sân trong hiệp hai nhưng không đủ sức lật ngược tình thế trước đội bóng đang xếp thứ chín trên bảng xếp hạng của FIFA.
Sau tiếng còi mãn cuộc, đám đông bùng nổ tiếng hò reo ăn mừng. Trên sân, các cầu thủ Croatia và Serbia bắt tay thân ái, một số người còn quá nhỏ để nhớ lại những nỗi kinh hoàng của cuộc chiến diễn ra trong thời của cha mẹ họ sống. Nhưng điều sâu sắc nhất là việc hai huấn luyện viên đã ôm nhau thắm thiết ở khu vực vòng tròn trung tâm. Họ đã hứa hẹn một sự hòa bình trong 90 phút, nhưng hòa bình đã vượt xa khoảng thời gian đó.
“Tôi nghĩ rằng chúng ta đã thấy được một trận đấu công bằng ngày hôm nay giữa hai đội”, Mihajlovic nói. Ông là người đã chỉ đạo các cầu thủ của mình vỗ tay trong khi quốc ca Serbia vang lên. Về phía các học trò của mình, ông phát biểu: “Họ đã chứng tỏ cho người hâm mộ quê hương thấy người ta nên thể hiện như thế nào trên sân cỏ”.
Một số lời ca từ trên khán đài ngày thứ Sáu có thể sẽ bị cả FIFA lẫn Liên đoàn bóng đá Croatia điều tra. “Tôi không nghe thấy gì cả; thật khó khi mà tôi đang tập trung vào trận đấu”, Stimac cố giải thích, có lẽ ông không muốn ra làm chứng. “Nếu có những điều diễn ra mà không được phép, chúng tôi thành thật xin lỗi tất cả mọi người ở đây. Tôi nghĩ rằng không khí trên sân thật tuyệt”.
Ông cũng nói về ý nghĩa cái ôm của mình với Mihajlovic: “Cử chỉ đó gửi đi một thông điệp rõ ràng. Hãy quên đi quá khứ, chúng ta có một tương lai rộng mở phía trước. Chúng ta không thể xây dựng tương lai từ quá khứ. Chúng ta là láng giềng, chúng ta có nhiều thứ cần phải sống vì nó”.
>> Sir Alex sẽ "hoà bình" trở lại với kênh BBC?
>> Xung quanh vụ việc của Mario Balotelli: “Hoà bình” lặp lại?
>> Thận trọng với “Diễn biến hoà bình”
>> Ronaldo muốn đạt giải Nobel Hoà bình
Khi các cầu thủ Croatia và Serbia bước ra sân chuẩn bị cho một trận vòng loại World Cup rất được chờ đợi giữa hai đội, thì một biểu ngữ đã được cổ động viên nhà giăng lên trên khán đài: “Qua những thời kỳ khó khăn và qua những cuộc chiến tranh, chúng tôi bảo vệ cho quê hương mình. Những con người đã bảo vệ mảnh đất này đã không hy sinh vô ích. Lá cờ của chúng tôi đang bay và chúng tôi không phải che giấu nó nữa”.
 |
| Croatia ăn mừng chiến thắng, lần này là trong hòa bình và hòa giải |
Những tiếng la ó điếc tai hòa theo điệu nhạc quốc ca Serbia. Khúc ca “Vukovar, vukovar” nổ ra khắp nơi, ám chỉ đến một thành phố của Croatia nằm trên biên giới Serbia đã bị phá hủy trong thời kỳ chiến tranh đòi độc lập của Croatia khỏi Nam Tư, mà Serbia hiện là quốc gia thừa kế. Khi tiền đạo Mario Mandzukic tận dụng sai lầm hàng thủ đối phương để đưa Croatia vượt lên dẫn 1-0 vào những phút đầu hiệp một, một khúc hát mới được xướng lên: “Giết hết bọn Serbia!”
Những cổ động viên đó đã đi quá xa, ngay cả với ý nghĩa biểu tượng của sân vận động Maksimir với không chỉ bóng đá, mà cả nền độc lập của Croatia. Năm 1990, một trận đấu giữa Dinamo Zagreb, đội bóng số một Croatia, và Sao Đỏ Belgrade, một huyền thoại Nam Tư và Serbia, đã phải hủy bỏ vì tình trạng bạo lực. Đối với nhiều người Croatia, đó là phát pháo đầu tiên cho cuộc chiến giành độc lập, và nó đã đẩy hàng nghìn cổ động viên bóng đá hung bạo của cả hai bên đến một cuộc nội chiến đẫm máu. Bên ngoài phần khán đài phía tây của sân Maksimir giờ đã xuất hiện một đài tưởng niệm lớn để tưởng nhớ trận đấu và những người hâm mộ Dinamo đã thiệt mạng trong cuộc đấu tranh giành độc lập.
Cuối cùng, đó là một trận đấu một chiều. Croatia đánh bại Serbia 2-0, mở ra hy vọng vượt qua vòng loại World Cup và gần như khép lại cánh cửa đến Brazil của Serbia. Tuy nhiên, bản chất của cuộc đối đầu này còn hơn cả một trận vòng loại World Cup. Ký ức về cuộc chiến tranh Nam Tư vẫn còn nguyên, cho dù đã phải nhạt dần theo năm tháng.
Cả hai liên đoàn bóng đá đồng ý hạn chế số lượng cổ động viên vào sân để giảm nguy cơ bùng phát một cuộc bạo động trong trận lượt về giữa hai đội ở Belgrade vào cuối năm nay. Những người Serbia được phép dự khán trận đấu chỉ bao gồm những quan chức và cánh báo chí. Một ngày trước trận đấu, ở vùng ngoại ô Zagreb, một nhóm các nhà báo Serbia được phép đến tham dự trận đấu đã được hộ tống bởi ba xe tải chống bạo động của Croatia, hai xe hơi và nhiều mô-tô cảnh sát. Một cảnh sát viên đã bước lên và thông báo với đám đông bằng loa phóng thanh: “Các bạn không được đáp trả bất kỳ sự khiêu khích nào!”
Đoàn xe hộ tống chạy qua các con đường trong thủ đô Croatia, thu hút ánh nhìn của những người đi đường tò mò, trước khi đến được khách sạn. Nhưng không có một cuộc đón tiếp nào, một cuộc khiêu khích nào, cũng như không có an ninh dày đặc đón tiếp các cầu thủ Serbia trong ngày hôm đó. Hàng nghìn cổ động viên Croatia đã chào đón họ bằng biểu ngữ và cờ, những thủ tục trước trận đấu cũng được thông qua một cách ổn thỏa. Chỉ có một vài kẻ quá khích trước giờ trận đấu bắt đầu đã hát quốc ca và chào theo kiểu Đức Quốc xã ở quảng trường chính Zagreb.
Trước trận đấu, mọi sự chú ý đều tập trung vào những vị huấn luyện viên: Igor Stimac của Croatia và Sinisa Mihajlovic của Serbia. Cả hai đều là những người bị truất quyền thi đấu trong trận tranh cúp quốc gia Nam Tư giữa Hajduk Split (Croatia) và Sao Đỏ Belgrade, những đội bóng của họ vào năm 1991.
Đã có một số người đồn đại ác ý rằng họ đã không nói năng gì với nhau suốt hai thập kỷ. Mihajlovic, lớn lên tại thị trấn Vukovar ở biên giới Croatia cùng với mẹ là người Croatia và cha là người Serbia, một biểu tượng của chủ nghĩa dân tộc Serbia. Stimac đóng vai trò tương tự với Croatia, góp sức lớn trong chiến dịch của Croatia giành vị trí thứ ba tại World Cup 1998.
Vào tháng mười hai, hai ông đã có cuộc trò chuyện đầu tiên kể từ cuộc đối đầu năm 1991, bàn luận về cuộc bốc thăm vòng loại World Cup đã đưa hai đội vào chung một bảng đấu, dẫn đến nguy cơ gây bùng nổ tranh chấp. Nhưng cả hai đã đồng ý chôn vùi búa rìu bạo lực và chứng tỏ bằng hành động.
Đúng như mong đợi, Croatia đã giành thắng lợi. Không lâu sau bàn thắng đầu tiên của Mandzukic, Ivica Olic đã có bàn thắng thứ hai. Serbia đã ép sân trong hiệp hai nhưng không đủ sức lật ngược tình thế trước đội bóng đang xếp thứ chín trên bảng xếp hạng của FIFA.
Sau tiếng còi mãn cuộc, đám đông bùng nổ tiếng hò reo ăn mừng. Trên sân, các cầu thủ Croatia và Serbia bắt tay thân ái, một số người còn quá nhỏ để nhớ lại những nỗi kinh hoàng của cuộc chiến diễn ra trong thời của cha mẹ họ sống. Nhưng điều sâu sắc nhất là việc hai huấn luyện viên đã ôm nhau thắm thiết ở khu vực vòng tròn trung tâm. Họ đã hứa hẹn một sự hòa bình trong 90 phút, nhưng hòa bình đã vượt xa khoảng thời gian đó.
“Tôi nghĩ rằng chúng ta đã thấy được một trận đấu công bằng ngày hôm nay giữa hai đội”, Mihajlovic nói. Ông là người đã chỉ đạo các cầu thủ của mình vỗ tay trong khi quốc ca Serbia vang lên. Về phía các học trò của mình, ông phát biểu: “Họ đã chứng tỏ cho người hâm mộ quê hương thấy người ta nên thể hiện như thế nào trên sân cỏ”.
Một số lời ca từ trên khán đài ngày thứ Sáu có thể sẽ bị cả FIFA lẫn Liên đoàn bóng đá Croatia điều tra. “Tôi không nghe thấy gì cả; thật khó khi mà tôi đang tập trung vào trận đấu”, Stimac cố giải thích, có lẽ ông không muốn ra làm chứng. “Nếu có những điều diễn ra mà không được phép, chúng tôi thành thật xin lỗi tất cả mọi người ở đây. Tôi nghĩ rằng không khí trên sân thật tuyệt”.
Ông cũng nói về ý nghĩa cái ôm của mình với Mihajlovic: “Cử chỉ đó gửi đi một thông điệp rõ ràng. Hãy quên đi quá khứ, chúng ta có một tương lai rộng mở phía trước. Chúng ta không thể xây dựng tương lai từ quá khứ. Chúng ta là láng giềng, chúng ta có nhiều thứ cần phải sống vì nó”.
|
Nhật Nguyễn |
00:00 30/11/-0001
