Dù cùng hướng tới các đội tuyển Đông Nam Á, hai giải đấu này có những khác biệt cốt lõi về đơn vị tổ chức, tính chất pháp lý và tầm ảnh hưởng quốc tế.
Sự khác biệt về đơn vị tổ chức và hệ thống lịch thi đấu
Khác biệt quan trọng nhất nằm ở cơ quan điều hành. ASEAN Cup truyền thống được tổ chức bởi Liên đoàn Bóng đá Đông Nam Á (AFF). Trong khi đó, FIFA ASEAN Cup là giải đấu nằm dưới sự quản lý trực tiếp của FIFA. Điều này dẫn đến sự khác biệt về vị thế trong hệ thống bóng đá toàn cầu.
FIFA ASEAN Cup được đưa vào lịch thi đấu chính thức của FIFA (FIFA Days). Điều này đồng nghĩa với việc các câu lạc bộ trên toàn thế giới có nghĩa vụ bắt buộc phải nhả quân cho đội tuyển quốc gia. Trong khi đó, ASEAN Cup truyền thống thường diễn ra ngoài FIFA Days, khiến các đội tuyển thường xuyên gặp khó khăn trong việc triệu tập các ngôi sao đang thi đấu tại nước ngoài (như châu Âu, Nhật Bản hay Hàn Quốc) do các câu lạc bộ chủ quản có quyền từ chối.
Chất lượng chuyên môn và lực lượng đội hình
Nhờ vào quy định bắt buộc giải phóng cầu thủ của FIFA, FIFA ASEAN Cup hứa hẹn sẽ là nơi quy tụ những đội hình mạnh nhất (đội hình A) của các quốc gia. Người hâm mộ sẽ được chứng kiến những ngôi sao hàng đầu khu vực đối đầu nhau mà không lo ngại về việc thiếu vắng trụ cột.
Ngược lại, tại ASEAN Cup của AFF, tình trạng "đội hình B" hoặc thiếu vắng các ngôi sao then chốt thường xuyên xảy ra. Các quốc gia có giải vô địch quốc gia phát triển hoặc có nhiều cầu thủ xuất ngoại thường phải chấp nhận sử dụng nhân sự thay thế, làm giảm đi phần nào tính cạnh tranh và sức hút của giải đấu.
Thể thức thi đấu và sự tham gia của các đội khách mời
Về cấu trúc, FIFA ASEAN Cup mang tính mở rộng và phân tầng rõ rệt. Giải đấu này chia làm hai hạng đấu. Đặc biệt, FIFA còn mời thêm các đội tuyển ngoài khu vực như Ấn Độ hay Pakistan tham dự để nâng cao trình độ cọ xát. Việc thi đấu tập trung tại một hoặc hai quốc gia chủ nhà giúp tối ưu hóa lịch trình và giảm thiểu việc di chuyển.
Trong khi đó, ASEAN Cup của AFF vẫn giữ nguyên tính truyền thống, chỉ dành riêng cho 11 quốc gia Đông Nam Á. Thể thức thi đấu thường duy trì theo dạng sân nhà - sân khách xuyên suốt từ vòng bảng đến vòng loại trực tiếp, tạo ra bầu không khí lễ hội tại khắp các quốc gia trong khu vực nhưng cũng gây áp lực lớn về thể lực cho cầu thủ.
Điểm xếp hạng FIFA và giá trị kinh tế
Một yếu tố không thể bỏ qua là hệ số điểm thưởng trên bảng xếp hạng FIFA. Do FIFA ASEAN Cup là giải đấu chính thức của FIFA, hệ số điểm cho mỗi trận thắng sẽ cao hơn đáng kể so với các trận đấu thuộc giải khu vực của AFF. Điều này giúp các đội bóng Đông Nam Á có cơ hội cải thiện thứ hạng thế giới nhanh chóng hơn.
Về mặt tài chính, FIFA ASEAN Cup cũng tỏ ra vượt trội với mức tiền thưởng cho đội vô địch lên tới 1.000.000 USD, gấp hơn ba lần so với mức 300.000 USD của ASEAN Cup truyền thống.
