| Bài viết cung cấp độc quyền bởi  |
Mỏ vàng Balkan
Từ khi Nam Tư cũ còn tồn tại, bóng đá đã là môn thể thao được ưu tiên hàng đầu ở đất nước vùng Balkan này. Bên cạnh chiếc Cúp C1 châu Âu năm 1991, Red Star Belgrade còn là CLB Đông Âu duy nhất từng giành chức VĐ Cúp Liên lục địa, và nếu không phải vì vấn nạn chiến tranh thì ĐTQG Nam Tư của những Jugovic, Stojkovic, Prosinecki, Boban, Savicevic…. có lẽ đã trở thành một trong những ứng cử viên sáng giá nhất cho chức VĐ Euro 1992. Về sau, khi Nam Tư sụp đổ và chia tách thành nhiều nước nhỏ thì các quốc gia kế tục như Serbia, Montenegro, Croatia, Slovenia, Bosnia – Herzegovina, Albania… đều thi đấu tương đối thành công. Tại vòng loại World Cup 2014 khu vực châu Âu, Bosnia – Herzegovina và Montenegro đang lần lượt dẫn đầu bảng G,H và tràn trề cơ hội đoạt vé vào thẳng VCK. Kém thành công hơn đôi chút, nhưng Croatia và Albania cũng đang đứng vững ở ngôi nhì bảng A, E. Serbia là đội bóng hiếm hoi rơi vào tình cảnh khó khăn, nhưng dù sao không ai có thể coi thường một ĐTQG đang sở hữu những Ivanovic, Subotic, Kolarov, Kuzmanovic… hay trước đó là Vidic (đã chia tay sự nghiệp quốc tế), Stankovic, Kezman, Mihajlovic…
 |
| Không lâu nữa, Jovetic (8) và Vucinic (9) sẽ không cần có giấy phép lao động để đá cho Man City hay Tottenham |
Tóm lại, không có gì là quá đáng nếu đánh giá khu vực Balkan (có thể kể thêm cả Bulgaria, đang xếp thứ hai bảng B và từng cho ra lò những Berbatov, Petrov, Bojinov…) đang là một trong những trung tâm quyền lực mới của bóng đá lục địa già, đặc biệt là nếu xét đến quy mô cũng như dân số của các quốc gia vừa kể. Tổng diện tích của 8 nước vùng Balkan chỉ là 490.000 km2, tức chưa bằng một mình nước Pháp (551.695 km2) và trung bình mỗi quốc gia chỉ có khoảng 5 triệu cư dân (thậm chí dân số của Montenegro chỉ chưa đầy 700.000 người), nhưng số lượng tài năng bóng đá có gốc gác từ đây thì nhiều không đếm xuể. Chỉ điểm qua một vài gương mặt đình đám nhất trong làng bóng đá châu Âu hiện tại, cũng có thể kể ra Modric, Mandzukic, Vidic, Rakitic, Perisic, Ivanovic, Vucinic, Jovetic hay Dzeko. Tuy nhiên, dù xuất sắc đến đâu đi chăng nữa, con đường đến với các giải đấu đỉnh cao của họ không hoàn toàn dễ dàng.
Tấm giấy phép không dễ lấy
Năm 2008, Tottenham từng bỏ ra 16,5 triệu bảng để chiêu mộ Modric từ Dinamo Zagreb. Năm 2006, M.U chi ra 7 triệu bảng khác để đổi lấy sự phục vụ của Vidic, hồi đó đang khoác áo Spartak Moscow. Nhưng M.U và Tottenham còn phải chờ đợi thêm một thời gian để tiến hành xin giấy phép lao động cho Vidic và Modric. Mà thực ra họ còn may mắn chán khi mọi chuyện diễn ra suôn sẻ: năm 2011, vụ chuyển nhượng Dzeko sang Man City suýt nữa đã bị đình lại vì tiền đạo người Bosnia không xin được giấy phép (dù Man City thậm chí đã thực hiện kiểm tra y tế). Nên nhớ, trước đó Dzeko từng chơi bóng ở Đức (đá cho Wolfsburg), chứ cũng chẳng phải là một quốc gia Đông Âu xa xôi gì cho cam. Nhưng thủ tục thì vẫn là thủ tục, và cụm từ “giấy phép lao động” có thời đã là một cơn ác mộng đối với các cầu thủ đến từ những quốc gia không phải là thành viên EU.
Hệ thống pháp lý của EU cho phép công dân các nước thành viên được phép tự do đi lại và làm việc mà không phải gặp bất kỳ sự hạn chế nào, và một công dân Hy Lạp cũng có quyền lợi tương tự như công dân Đức. Tuy nhiên, những người không phải là công dân EU thì cần xin giấy phép lao động nếu muốn làm việc tại đây và các cầu thủ bóng đá cũng không phải ngoại lệ. Bên ngoài các tiêu chí thông thường về kỹ năng, kinh nghiệm… thì các cầu thủ có thể sẽ phải đáp ứng thêm một số chỉ tiêu đặc biệt về khía cạnh thể thao hoặc tài chính, mà khắt khe nhất là Premier League.
Thành viên mới, cơ hội mới
Vì thế, trong nhiều năm, cho dù chi tiêu rất mạnh tay nhưng Premier League luôn khá thờ ơ với các cầu thủ Đông Âu hoặc Nam Mỹ. Có một giai thoại rằng các đội bóng Anh thà thuê một tiền đạo “chân gỗ” người Bắc Âu còn hơn là một vũ công bóng đá đến từ Brazil, bởi không những anh chàng kia đã quen với lối chơi tạt cánh – đánh đầu mà còn vì anh ta… không cần phải xin giấy phép lao động. Nói thế để thấy, các thủ tục pháp lý có thể gây nhiều phiền phức đến thế nào, và nếu một cầu thủ nào đó vẫn nhất quyết muốn đến Anh hoặc Pháp chơi bóng thì có thể anh ta sẽ bị gửi qua một vài “trạm trung chuyển”, mà ví dụ điển hình là trường hợp của trung vệ Alex (được Chelsea mua về từ năm 2004, nhưng phải sang khoác áo PSV 3 năm để chờ xin giấy phép trước khi quay lại Stamford Bridge vào năm 2007).
Tuy nhiên, trong khi thị trường Nam Mỹ không có nhiều biến chuyển thì khu vực Đông Âu lại đang chứng kiến những thay đổi rất lớn trong thời gian gần đây. Ngày 1/7 vừa rồi, Croatia đã chính thức trở thành thành viên thứ 28 của EU, cũng có nghĩa là các cầu thủ nước này có thể đến bất kỳ giải đấu lớn nào ở châu Âu thi đấu. Theo chân Croatia sẽ là hàng loạt người láng giềng Balkan (có thể thêm cả Thổ Nhĩ Kỳ trong tương lai trung hạn), và chắc chắn thị trường này sẽ trở thành một “mỏ vàng” cho các đội bóng ở Premier League khai thác. “Chuyến tàu tốc hành về phương Đông” của nhà văn Agatha Christie đã kết thúc từ lâu, nhưng hành trình Đông tiến để săn lùng tài năng của các CLB Anh quốc chỉ mới chuẩn bị bắt đầu…
Đón đọc kỳ 2: Mua cầu thủ sẽ đơn giản như… chơi game
|
