 |
| Cả Messi và Ronaldo đều có thể thi đấu ở nhiều vị trí. Ảnh internet |
Trong một quá khứ không xa, bóng đá thế giới xuất hiện nhiều danh thủ mà tên tuổi của họ thường gắn liền với những vị trí cố định trong sơ đồ chiến thuật của mọi huấn luyện viên. Tiền đạo cắm lừng danh có thể kể đến Gabriel Batisuta, Ronaldo de Lima, Ruud Van Nistelrooy, Filippo Inzaghi…; tiền vệ kiến tạo chứng kiến những phẩm chất siêu việt của Zinedine Zidan, Rui Costa, Riquelme…; các ngôi sao tấn công biên có David Beckham, Ryans Giggs, Luis Figo…
Họ được đào tạo, ra sân thi đấu và khẳng định tên tuổi của mình trong hầu hết sự nghiệp ở một vị trí nhất định. Chính điều ấy đã tạo được những phong cách đặc trưng cho từng vị trí làm hệ quy chuẩn để đánh giá chất lượng cầu thủ. Thế nhưng, hiện tại đã có nhiều thay đổi.
Lionel Messi - chủ nhân của 4 Quả bóng vàng liên tiếp – khởi đầu từ vị trí tiền vệ kiến thiết, sau đó được nhiều người biết đến ở vai trò tiền đạo cánh nhưng siêu sao người Argentina lại toả sáng rực rỡ ở vị trí “số 9 ảo”. Và hiện tại, “El Pulga” vẫn có thể thi đấu xuất sắc ở tất cả các vị trí trên tuỳ theo chỉ đạo chiến thuật của huấn luyện viên và từng thời điểm cụ thể của trận đấu.
Cristiano Ronaldo – chủ nhân của Quả bóng vàng FIFA 2014 vừa được vinh danh cách đây vài ngày – đích thực là một tiền vệ cánh nhưng qua thời gian, anh được các huấn luyện viên khuyến khích dâng cao và việc anh xuất hiện trong vòng cấm địa của đối phương còn nhiều hơn các tiền đạo. Chính sự linh hoạt cùng khả năng săn bàn thượng thừa đã biến CR7 thành một sát thủ đáng sợ bậc nhất thế giới bóng đá trong nhiều năm qua.
Nói CR7 là một tiền đạo cũng đúng nhưng nếu cho rằng anh là một tiền vệ cánh cũng… chẳng sai. Cả hai ví dụ điển hình trên đã chứng minh cho sự phát triển tất yếu của bóng đá thế giới trong những năm trở lại đây và sự thống trị của họ trong cuộc bầu chọn Quả bóng vàng sẽ là tiêu chuẩn để các ngôi sao kế cận phấn đấu học tập và noi theo.
Vậy tại sao có thay đổi đáng kể trên? Thứ nhất, bóng đá đương đại rất coi trọng yếu tố kiểm soát bóng. Do đó, rất nhiều đội bóng áp dụng sơ đồ chiến thuật 4-2-3-1, 4-3-3 hoặc 4-5-1. Chính điều đó, các cầu thủ chạy cánh không chỉ có nhiệm vụ bám biên đơn thuần mà còn phải tích cực dâng cao để thích ứng với vai trò tiền đạo cánh; cùng với đó họ phải không ngừng cải thiện kỹ thuật, tốc độ và khả năng dứt điểm để chia sẻ gánh nặng ghi bàn cho các tiền đạo. Ngược lại, sơ đồ 1 tiền đạo mũi nhọn cũng khiến các chân sút phải đa năng hơn xưa. Họ phải hoàn thiện các kỹ năng để có thể đảm nhận nhiệm vụ ở hai bên cánh khi cần thiết. Đó là lý do vì sao những mẫu chân sút như Chicharito hiện nay không còn nhiều đất diễn.
Thứ hai, bóng đá hiện đại có rất nhiều giải đấu ở cấp độ câu lạc bộ cũng như đội tuyển quốc gia khiến mật độ thi đấu vô cùng dày đặc. Để đạt được thành công, các huấn luyện viên buộc phải xoay vòng đội hình. Do đó, ngoài những nhân tố trên hàng phòng ngự vốn đề cao yếu tố ổn định, các ngôi sao trên hàng công càng đa năng càng tốt, giúp mọi đội bóng có lực lượng dồi dào và nhiều phương án chiến thuật cho từng trận đấu cụ thể. Điều ấy khiến nhiều cầu thủ phải làm quen với việc chơi bóng ở nhiều vị trí khác nhau và theo thời gian, các kỹ năng của họ cũng được hoàn thiện.
Thứ ba, chiến thuật bóng đá hiện đại đòi hỏi rất cao ở yêu cầu chạy chỗ không bóng. Điều ấy đồng nghĩa với việc một ngôi sao tấn công phải đi bóng, kiến tạo và dứt điểm ở nhiều vị trí thay vì cố định ở vị trí xuất phát. Chính trong quá trình thi đấu, các cầu thủ tự nhiên sẽ thích ứng và trở nên đa năng hơn ban đầu. Ngoài ra, công tác đào tạo trẻ ở tất cả các nền bóng đá hiện nay cũng ưu tiên đào tạo các thế hệ cầu thủ có thể đảm nhiệm được nhiều vị trí thi đấu trên sân. Điều này giúp họ dễ thích nghi trong quá trình thi đấu chuyên nghiệp cũng như khai phá thêm nhiều tiềm năng của bản thân mà thời trẻ họ chưa bộc lộ rõ nét.
Do đó, để phá vỡ sự thống trị của Messi và Ronaldo, những Bale, Neymar, Hazard… phải không ngừng hoàn thiện mình và trở thành những cỗ máy hoàn hảo, có thể đảm nhận nhiều vị trí trên hàng công. Điều ấy chưa bao giờ dễ dàng nhưng đó là xu thế tất yếu của bóng đá đương đại và nếu họ muốn thành công, họ bắt buộc phải vượt qua.
