Trước khi hồi còi mãn cuộc vang lên trên sân vận động Giuseppe Sinigaglia, Michael Carrick đã sớm biết mình phải làm gì.
Sau thất bại nặng nề 1-4 trước đội bóng Como của Cesc Fabregas, vị huấn luyện viên trưởng của Manchester United tiến lại bắt tay người đồng nghiệp, rồi sải bước qua mặt cỏ sũng nước để tiến về phía khán đài. Ông giơ hai tay lên như một lời tạ lỗi gửi đến vài chục cổ động viên trung kiên của Quỷ đỏ – những người đã kiên nhẫn bám trụ dưới cơn mưa tầm tã để chứng kiến một màn trình diễn hoàn toàn vô hồn.
Khoảnh khắc ấy làm sống dậy ký ức về Ole Gunnar Solskjaer vào tháng 11 năm 2021, khi ông cũng làm điều tương tự sau trận thua cùng tỷ số 1-4 trước Watford. Với Solskjaer, hành động giơ tay tạ lỗi ấy chính là lời tạm biệt không lời; sau này cựu danh thủ người Na Uy thừa nhận ông đã biết triều đại của mình chấm dứt ngay từ giờ nghỉ giữa hai hiệp. Giờ đây, câu hỏi tương tự khó lòng tránh khỏi: Liệu Carrick cũng đang vẫy tay chào tạm biệt chiếc ghế nóng tại Old Trafford?
Cơn bão khủng hoảng bùng nổ từ màn trình diễn rệu rã
Màn trình diễn của Man United trước Como là một sự đổ vỡ toàn diện, một lối chơi thiếu vắng hoàn toàn tính cấp thiết hay tinh thần chiến đấu. Sự âu lo âm ỉ bấy lâu quanh chiếc ghế của Carrick giờ đây đã bùng phát thành một cuộc khủng hoảng toàn diện. Thật khó để tìm một từ ngữ nào khác nhằm mô tả thất bại toàn diện này. Tỷ số 1-4 thậm chí vẫn còn là kết quả quá nhẹ nhàng với Man United. Nhìn vào diễn biến trên sân, từng bàn thua mà họ phải đón nhận giống hệt như những đòn đánh liên tiếp giáng vào một võ sĩ quyền Anh đang tựa lưng vào dây võ đài, trong lúc trọng tài chỉ chực chờ lao vào dừng trận đấu.
Tình hình càng trở nên ngột ngạt hơn bao giờ hết khi tiếng còi mãn cuộc vang lên. Thay vì sự đoàn kết nội bộ trong cơn bão, đội trưởng Bruno Fernandes lại xuất hiện trên kênh truyền hình TNT Sports và đưa ra những phát biểu mang tính hoài nghi trực diện vào chiến thuật của ban huấn luyện. Tiền vệ người Bồ Đào Nha ngầm định rằng sự bị động của Quỷ đỏ bắt nguồn từ chỉ đạo của ban huấn luyện: không áp sát một-kèm-một mà lại chọn giải pháp lùi sâu chịu trận. Động thái này chẳng khác nào một đòn knock-out đánh thẳng vào bầu không khí vốn đã quá mong manh của đội bóng.
Đây đã là tuần thứ hai liên tiếp phòng thay đồ của Man United phát đi những tín hiệu đối đầu trực diện với bộ máy thượng tầng. Trước đó, trung vệ Lisandro Martinez từng công khai chỉ trích chính sách tuyển mộ cầu thủ hồi mùa hè của Giám đốc Kỹ thuật Jason Wilcox sau thất bại bạc nhược 0-2 tại Madrid.
Khi đối diện với những lời phàn nàn của Bruno Fernandes trong phòng họp báo, ánh mắt của Michael Carrick bốc lên ngọn lửa của sự bất bình. Nhà cầm quân người Anh không ngần ngại phản pháo:
"Thực tế chúng tôi đã áp sát một-kèm-một trong nửa sau hiệp hai và rồi thủng lưới từ chính tình huống đó. Dù bạn chơi hệ thống nào, áp dụng chiến thuật nào đi chăng nữa, nếu bạn không chạy, không chịu chạy lên phía trước và không chịu chạy lùi về, bạn sẽ chẳng thể nào giành chiến thắng."
Dù người ta có thể đòi hỏi chi tiết hơn về mặt chỉ đạo chuyên môn – hàm ý cho thấy đã có sự điều chỉnh sau giờ nghỉ – nhưng bình luận thẳng thừng của Carrick về việc cầu thủ lười chạy đã đâm trúng tử huyệt đáng báo động nhất ở mùa giải này. Carrick trước đây từng gạt phắt các thống kê chỉ ra Man United nằm ở nhóm đáy bảng xếp hạng về cường độ vận động thể chất. Nhưng trong đêm mưa tại Como, chính ông đã phải tự mình nêu lên sự thật cay đắng ấy.
Dấu hỏi về thể lực hay sự vỡ mộng của cả tập thể?
Một câu hỏi mang tính then chốt được ký giả Laurie Whitwell của The Athletic đặt ra: Tình trạng thiếu vận động, lười di chuyển này bắt nguồn từ đâu?
Liệu đó là hệ quả từ sai lầm chiến thuật như lời ám chỉ của Bruno Fernandes? Do nền tảng thể lực yếu kém bắt nguồn từ khâu chuẩn bị tiền mùa giải? Do năng lực thể chất giới hạn của chính những cầu thủ được đưa về – vốn thuộc trách nhiệm của khâu tuyển mộ chuyển nhượng? Hay đây là biểu hiện của sự vỡ mộng, rệu rã tinh thần trước một môi trường và tham vọng thiếu định hướng của câu lạc bộ?
Nhiều khả năng, bi kịch của Man United là sự hòa trộn độc hại của tất cả những yếu tố kể trên. Dù nguyên nhân là gì, giữa khung cảnh nên thơ bên bờ hồ Como, Quỷ đỏ đã trải qua một đêm tồi tệ và xấu xí đến cùng cực.
Bên cạnh thái độ thi đấu, dấu hiệu của sự bất tuân lệnh đã hiện rõ. Việc Bruno Fernandes – người bị thay ra ở phút 67 – chọn cách công khai đổ lỗi cho ban huấn luyện là một hành vi chống đối nghiêm trọng. Trong khi đó, Matheus Cunha, người đã có màn tranh cãi gay gắt về mặt quan điểm với Carrick ngay trong hiệp một, đã lập tức bị rút khỏi sân sau giờ nghỉ sau một màn thể hiện ẻo lả, thiếu sức sống.
Sự bất ổn còn lây lan sang cả phòng y tế. Hình ảnh quen thuộc lại tái diễn với 8 cầu thủ phải ngồi ngoài vì chấn thương hoặc đau ốm. Cơn bão chấn thương này từng xuất hiện vào giai đoạn cuối triều đại của Ruben Amorim, những tuần thi đấu khép lại mùa giải 2023-24 dưới thời Erik ten Hag, hay thời điểm Ralf Rangnick nắm quyền tạm quyền.
Cuộc khủng hoảng nhân sự lẫn tinh thần chính là nguyên nhân khiến Carrick từ chỗ sở hữu chuỗi thành tích ấn tượng nhất Ngoại hạng Anh qua 17 trận (giành 39 điểm) tụt dốc không phanh xuống mức thảm hại: chỉ giành được 2 chiến thắng trong 11 trận gần nhất. Đáng nói, hai bại tướng hiếm hoi ấy chỉ là tân binh Ipswich Town và câu lạc bộ FC Sabah đến từ Azerbaijan.
Nỗi ê chề tột cùng cho Man United bên bờ hồ Como còn đến từ chính miệng của Cesc Fabregas. Cựu tiền vệ người Tây Ban Nha thẳng thắn chia sẻ rằng ông cảm thấy hối hận vì đã chỉ đạo các học trò Como ngừng chạy nhằm dưỡng sức cho trận đấu kế tiếp, vô tình mở ra cơ hội để Joshua Zirkzee ghi bàn danh dự ở những phút bù giờ.
Man United từng có thời thống trị cả trời Âu bằng cường độ thi đấu nghẹt thở song hành cùng sự sắc sảo, thông minh. Với một cá nhân từng là một phần không thể thiếu của tập thể vĩ đại dưới thời Sir Alex Ferguson như Carrick, việc phải nghe những lời nhận xét mang tính thương hại ấy từ đối thủ quả thực là một vết dao cứa vào lòng tự trọng.
Tòa nhà chọc trời lung lay từ nền móng thượng tầng
Một thực tế trần trụi được phơi bày: Cho dù Man United có thay thế vị trí thuyền trưởng thêm một lần nữa, những căn bệnh cố hữu vẫn sẽ tiếp tục trồi lên bề mặt. Nguồn cơn của thảm họa bắt nguồn từ đỉnh chóp của câu lạc bộ.
Suốt 21 năm qua, gia đình Glazer đã điều hành Man United từ bên kia bờ Đại Tây Dương với tổn thất tài chính gây ra cho câu lạc bộ vượt ngưỡng 1 tỷ bảng. Họ chính là nền móng mục ruỗng của tòa nhà chọc trời đang trên đà đổ sụp này.
Bên cạnh đó, Sir Jim Ratcliffe cũng phải gánh lấy phần trách nhiệm không nhỏ. Phong cách quản trị có phần kỳ lạ của tỷ phú người Anh đang phủ bóng lên mọi diễn biến tại khu huấn luyện Carrington. Điển hình như câu chuyện ông từng bước thẳng vào phòng vật lý trị liệu để đưa ra ý kiến hướng dẫn về phương pháp giãn cơ cho các chuyên gia y tế, chỉ vì bản thân từng hoàn thành cự ly chạy marathon tại London.
Trong một nỗ lực đầy hoài nghi nhằm sao chép thành công của gã hàng xóm Manchester City – tập thể mà các danh hiệu giờ đây đang nhuốm màu nghi vấn – Ratcliffe đã bổ nhiệm Omar Berrada vào vị trí Giám đốc Điều hành (CEO). Tiếp đó, Berrada mang về Jason Wilcox để đảm nhận cương vị lãnh đạo cao nhất về mảng bóng đá. Cần nhớ rằng, bản lý lịch trước đó của Wilcox chỉ dừng lại ở vai trò Giám đốc Học viện Man City và Giám đốc Thể thao tại Southampton. Liệu một nhân sự với tầm vóc như vậy có đủ năng lực lãnh đạo một đế chế bóng đá như kỳ vọng?
Người ta cũng không thể nhắm mắt làm ngơ trước trường hợp của Dan Ashworth. Từng tiêu tốn một khoản tiền đền bù rất lớn để đưa về với tư cách Giám đốc Thể thao, Dan Ashworth lại bị Ratcliffe sa thải không thương tiếc chỉ sau vỏn vẹn chưa đầy 6 tháng làm việc.
Kể từ ngày tập đoàn INEOS của Sir Jim Ratcliffe rót tiền đầu tư vào Man United, thành tích trên sân cỏ của đội bóng chỉ toàn đi thụt lùi. Điểm sáng le lói duy nhất trong giai đoạn này chỉ đến khi Carrick đóng vai trò "nhiên liệu tên lửa", mang lại sự thăng hoa ngắn hạn ở mùa giải trước trên cương vị tạm quyền.
Nếu Carrick bị trảm, Man United sẽ trải qua lần thứ ba thay tướng giữa chừng chỉ trong vòng 3 năm ngắn ngủi. Từ Erik ten Hag, Ruben Amorim cho đến Michael Carrick, cái gọi là "mô hình trận đấu" mà Sir Jim Ratcliffe từng hùng hồn tuyên bố sẽ dẫn dắt toàn bộ triết lý của câu lạc bộ rốt cuộc đã bao giờ được ghi lại trên giấy trắng mực đen? Liệu những bộ óc đang nắm trong tay quyền sinh sát tương lai của Carrick có đưa ra được bất kỳ minh chứng nào đủ sức thuyết phục người hâm mộ tin vào tầm nhìn xa của họ?
Trong cuộc phỏng vấn với The Athletic gần đây, cựu thuyền trưởng Erik ten Hag đã nói về một "văn hóa độc hại" mà ông từng đối mặt khi còn tại vị – thứ mầm bệnh vẫn không hề được ban lãnh đạo hiện tại giải quyết dứt điểm. Dù Carrick khẳng định ông chưa từng cảm nhận thấy môi trường tiêu cực ấy kể từ ngày trở lại, nhưng những biểu hiện rạn nứt đang một lần nữa cuồn cuộn nổi lên mặt nước.
Tình yêu của Carrick dành cho Quỷ đỏ và nỗi đau mà ông đang chịu đựng được thể hiện trọn vẹn qua câu trả lời khi được hỏi liệu các học trò có còn sẵn sàng chiến đấu vì mình:
"Không nên là vì tôi. Vấn đề không phải là thi đấu vì tôi, mà là thi đấu vì câu lạc bộ này. Đó là trách nhiệm đi liền với cương vị mà tôi đang nắm giữ. Tôi chịu trách nhiệm trước câu lạc bộ và người hâm mộ; tôi luôn cống hiến tất cả những gì tốt nhất của mình mọi lúc, tôi luôn đau đáu vì nơi này. Cả cuộc đời tôi gắn liền với câu lạc bộ. Nghe này, mọi chuyện có thể suôn sẻ, cũng có thể không như ý, nhưng tôi thực sự đã cống hiến tất cả những gì tôi có thể."
Michael Carrick rõ ràng đang chao đảo dưới sức ép nghẹt thở của trát sa thải. Thế nhưng, việc trừng phạt hay thay thế chiếc ghế chỉ đạo lúc này cũng chỉ như việc sơn lại bức tường của một công trình đã thối rữa từ tận móng sâu. Những vấn đề tại Old Trafford rộng lớn hơn rất nhiều, và cội rễ của sự sụp đổ ấy nằm ở những tầng sâu thẳm mà một mình Carrick không bao giờ có thể tự giải quyết.
