Đó không chỉ là giọt nước mắt cho một tấm vé chung kết vuột mất ở giây bù giờ cuối cùng, mà là sự tiếc nuối cho một "thiên hà" vừa rực sáng đã vội tan vào hư không.
Ajax 2019 không vô địch Champions League, nhưng họ đã làm được điều vĩ đại hơn thế, đánh thức linh hồn của Total Football (bóng đá tổng lực) và dạy cho cả châu Âu biết thế nào là sự kiêu hãnh của những trái tim mộng mơ.
Khi những đóa Tulip bừng nở từ tro tàn lịch sử
Hãy tưởng tượng một thước phim quay chậm bắt đầu từ học viện De Toekomst, nơi những đứa trẻ được nuôi dưỡng bằng triết lý của huyền thoại Johan Cruyff.
Trong nhiều năm, Ajax Amsterdam chỉ còn là một cái tên lừng lẫy trong viện bảo tàng, một gã khổng lồ ngủ quên bị vây hãm bởi sức mạnh của đồng tiền từ những đại gia Anh hay Tây Ban Nha. Thế nhưng, mùa giải 2018-2019, một làn gió lạ đã thổi qua dòng kênh Amstel, mang theo hơi thở nồng nàn của tuổi trẻ và sự ngông cuồng của những kẻ chẳng có gì để mất.
Trước khi mùa giải ấy bắt đầu, chẳng ai tin rằng một đội bóng phải đá từ vòng sơ loại lại có thể khiến cả thế giới phải ngả mũ. Nhưng trong những buổi tập kín dưới sự chỉ đạo của Erik ten Hag, một "bản giao hưởng" đang được tinh chỉnh từng nốt nhạc.
Matthijs de Ligt, thủ quân mới 19 tuổi với gương mặt búng ra sữa nhưng ánh mắt của một chiến binh, Frenkie de Jong, gã lãng tử lướt đi trên cỏ như thể đang khiêu vũ và Hakim Ziyech, "phù thủy" với chiếc chân trái có thể vẽ nên những đường cong không tưởng.
Họ không ra sân để đá bóng, họ ra sân để trình diễn một thứ nghệ thuật vị nhân sinh, nơi trái bóng được luân chuyển như dòng máu nóng chảy trong huyết quản của một tập thể gắn kết.
Bối cảnh trước trận đấu vòng knock-out với Real Madrid tại Bernabeu giống như một cuộc hành hình được dự báo trước. Ajax thua 1-2 ở lượt đi tại Amsterdam. Báo chí thế giới gọi họ là "những đứa trẻ đáng yêu nhưng non nớt".
Nhưng chính trong khoảnh khắc bị dồn vào chân tường, bản ngã của người Hà Lan bay đã trỗi dậy mạnh mẽ nhất, chuẩn bị cho một trong những màn lật đổ kinh điển nhất lịch sử bóng đá hiện đại.
Cuộc viễn chinh tại Bernabeu
Vào một đêm tháng Ba rực lửa. Real Madrid, nhà vua của 3 chức vô địch Champions League liên tiếp, bước ra sân với vẻ ngạo nghễ. Nhưng chỉ sau 20 phút, sự ngạo nghễ ấy biến thành nỗi kinh hoàng. Hakim Ziyech và David Neres ghi hai bàn thắng chóng vánh, biến hàng thủ Real thành những gã hề.
Cao trào của trận đấu nằm ở bàn thắng thứ ba, Dusan Tadic xoay người "Roulette" giữa vòng vây đối thủ rồi kiến tạo cho Van de Beek, trước khi chính anh tung cú sút vào góc chết.
Đó không phải là một trận đấu, đó là một cuộc thảm sát bằng nghệ thuật. Tadic chơi như một vị thánh, lấn át hoàn toàn những Ballon d'Or bên phía đối diện. Khi Lasse Schone sút phạt thần sầu ấn định tỷ số 4-1, cả sân Bernabeu chết lặng. Một đế chế đã sụp đổ dưới chân những chàng trai trẻ Amsterdam.
"Lão bà" thành Turin và lời khẳng định đanh thép
Châu Âu bắt đầu run rẩy. Ajax tiếp tục đối đầu với Juventus của Cristiano Ronaldo ở tứ kết. Lại một lần nữa, họ bị đánh giá thấp. Ronaldo ghi bàn, nhưng Ajax không sợ hãi. Họ chơi thứ bóng đá tổng lực còn tinh khiết hơn cả lượt trước.
Donny van de Beek gỡ hòa, và rồi khoảnh khắc lịch sử xuất hiện, Matthijs de Ligt bật cao, đánh đầu tung lưới Szczesny. Hình ảnh chàng trai 19 tuổi gầm vang giữa Turin là biểu tượng cho sự trỗi dậy của một thế hệ mới. Juventus, ứng viên vô địch số 1, đã bị khuất phục bởi những gã mộng mơ không biết sợ là gì.
30 giây và sự tàn khốc của giấc mơ
Bán kết lượt về với Tottenham tại Johan Cruyff Arena. Ajax dẫn 1-0 lượt đi và dẫn tiếp 2-0 sau hiệp một lượt về. Cánh cửa Madrid, nơi tổ chức trận chung kết đã mở toang. Cả Amsterdam đã chuẩn bị cho một bữa tiệc lịch sử. Nhưng bóng đá đôi khi thật tàn nhẫn. Lucas Moura ghi hai bàn trong hiệp hai. Ajax vẫn đứng vững cho đến phút 90+5.
Đồng hồ chỉ giây thứ 30 cuối cùng của thời gian bù giờ. Một cú phất bóng dài, một pha tranh chấp, và Moura băng xuống dứt điểm chéo góc. Lưới rung lên. Một sự im lặng đáng sợ bao trùm đấu trường Arena, rồi sau đó là những tiếng nấc nghẹn. Các cầu thủ Ajax đổ gục xuống sân như những quân bài domino. De Ligt ôm mặt, Ten Hag thẫn thờ. Giấc mơ vỡ vụn ngay khi họ chỉ còn cách thiên đường vài bước chân.
Bản giao hưởng tan rã và di sản bất tử
Sáng hôm sau trận thua Tottenham, người hâm mộ Ajax không trách móc, họ xếp hàng dài để cảm ơn những chàng trai đã mang lại cho họ mùa hè rực rỡ nhất sau hơn hai thập kỷ.
Dư âm của Ajax 2019 không nằm ở những danh hiệu, mà nằm ở cách họ đã "giải cứu" bóng đá khỏi sự khô khan của chiến thuật phòng ngự thực dụng. Họ chứng minh rằng bóng đá đẹp vẫn có thể chiến thắng những gã khổng lồ tài chính.
Thế nhưng, cái giá của sự thành công là một cuộc tan rã đau đớn. Ngay sau mùa giải ấy, Frenkie de Jong chuyển sang Barca, De Ligt đến Juventus, sau đó là Van de Beek, Ziyech, Onana... lần lượt rời đi.
Bản giao hưởng ấy chỉ vang lên trọn vẹn trong đúng một mùa giải, để rồi những nốt nhạc tản khắp nẻo đường châu Âu. Tuy nhiên, ký ức về một Ajax trẻ trung, ngây thơ nhưng đầy bản lĩnh sẽ mãi là một "thước phim" quý giá trong lòng mỗi cổ động viên.
Họ là lời nhắc nhở rằng, trong bóng đá, đôi khi cái kết không có hậu lại chính là thứ khiến câu chuyện trở nên bất tử. Mỗi khi nhìn De Jong lả lướt ở Camp Nou hay De Ligt chỉ huy hàng thủ, người ta lại chép miệng tiếc nuối: "Giá như năm ấy họ cùng nhau đá trận chung kết..."
Nếu quý độc giả muốn tiếp tục sống lại những ký ức sân cỏ và lắng nghe các câu chuyện phía sau những trận cầu đã đi vào lịch sử, mời theo dõi thêm các bài viết khác trong cùng chuyên mục.
Ronaldo và ngày thanh xuân gõ cửa Old Trafford lần thứ hai
Hồi ức Euro 2020 về giây phút Eriksen bước qua cửa tử
