Stéphane Guivarc’h là ví dụ hoàn hảo nhất trong màu áo tuyển Pháp năm 1998. Luca Toni cũng tương tự với Italia năm 2006 và ngay cả Tây Ban Nha tại World Cup 2010 cũng có một đại diện như thế: Fernando Torres.
Bóng đá hiện đại nói chung không hào hứng lắm với các số 9 ảo, những người không ghi bàn, nhưng không ít các trung phong đã đóng góp cho đội tuyển của mình với vai trò kết nối và thu hút các hậu vệ hơn là sút tung lưới đối phương. Aleksandr Kerzhakov của Nga là một ví dụ điển hình, chạy về hai cánh, thu hút các trung vệ và tạo ra khoảng trống cho bộ ba tiền vệ sau lưng anh, Andrey Arshavin, Alan Dzagoev và Roman Shirokov. Robin van Persie đã có một mùa giải tuyệt vời với cơn mưa bàn thắng cho Arsenal, nhưng cũng chỉ đóng vai trò chim mồi ở đội tuyển Hà Lan, nơi các chân sút hàng đầu là Klaas Jan Huntelaar và Wesley Sneijder.
 |
| Fernando Torres- Ảnh Getty |
Còn trung phong cắm của tuyển Thụy Điển (Johan Elmander hoặc Markus Rosenberg) sẽ gây sức ép lên các hậu vệ đối phương để Zlatan Ibrahimovic tung ra đòn kết liễu từ vị trí tiền đạo lùi. Thậm chí cả Milan Baros của Czech, nổi tiếng là một tay săn trộm trong vòng cấm, giờ cũng đảm nhận nhiều vai trò số 9 ảo hơn, để tạo cơ hội cho các cầu thủ đá cánh Vaclav Pilar và Jan Rezek.
Trong số các đội tuyển lớn, không có nhiều tiền đạo được đảm bảo một vị trí chắc chắn trong đội hình xuất phát. Đức sẽ ra quân với Miroslav Klose hoặc Mario Gomez. Hà Lan có thể là Van Persie hoặc Huntelaar. Pháp lựa chọn giữa Karim Benzema và Olivier Giroud. Anh có thể dùng Andy Carroll hoặc Danny Welbeck thay cho Wayne Rooney. Tây Ban Nha có 3 phương án là Torres, Fernando Llorente và Alvaro Negredo.
Không nhiều hệ thống khác biệt
World Cup 2010 có thể nói là một cuộc đại thử nghiệm của các hệ thống chiến thuật, vì nhiều nước không phải châu Âu từ bỏ đội hình 4 hậu vệ để chuyển sang chơi với 3 người phía sau. Đội hình 3-4-3 thiên về phòng ngự của New Zealand có vai trò quan trọng giúp họ trở thành đội duy nhất bất bại trong cả giải. Hệ thống đầy năng lượng 3-1-3-3 của Chile dưới thời Marcelo Bielsa giúp họ gây ấn tượng mạnh. Ngoài ra, còn có CHDCND Triều Tiên với hệ thống siêu phòng ngự 5-1-2-1-1 từng khiến Brazil phải toát mồ hôi. Mexico thì sử dụng một hàng thủ linh hoạt 3 hoặc 4 người tùy bối cảnh trên sân và Uruguay gần như mỗi trận lại dùng một đội hình khác nhau.
Nhưng tại giải lần này, 15 trong số 16 đội tham dự sẽ ra quân với đội hình 4 hậu vệ. Ngoại lệ duy nhất có thể là Italia, đã đá trận đầu tiên với Tây Ban Nha với 3 hậu vệ. 17 trong số 20 đội chơi ở hạng đấu cao nhất Italia sử dụng đội hình này ít nhất một lần trong mùa giải vừa rồi, với Udinese, Napoli và Juventus đã hết sức thành công.
Sự thay đổi các hệ thống chiến thuật ở giải lần này có lẽ chỉ mang tính tình huống, thay vì là sự đa dạng trong các đội hình khác nhau được áp dụng một cách lâu bền. Hai cầu thủ chạy cánh của Nga, Arshavin và Dzagoev, có thể lùi sâu vào trung lộ để từ hệ thống 4-3-3 chuyển thành đội hình cây thông 4-3-2-1. Trong khi đó TBN, với những hậu vệ cánh chơi được nhiều vị trí Sergio Ramos và Alvaro Arbeloa cùng các tiền vệ trung tâm có thể lùi về như một libero Sergio Busquets và Xabi Alonso, có thể thay đổi giữa 4-3-3 và 3-4-3 một cách rất linh hoạt.
Những điều không nên chờ đợi
Sẽ không có bóng đá tốc độ cao. Tây Ban Nha có thể chơi nhanh và Đức là một đội đặc biệt dựa vào tốc độ trong vài năm trở lại đây. Nhưng trừ họ ra, các đội còn lại chủ yếu chiến thắng dựa vào tính tổ chức tốt và các pha phản công. Điều này là dễ hiểu khi 2012 là năm thành công lớn của các CLB dựa vào lối chơi kiểm soát ở châu Âu. Cả hai nhà vô địch ở Champions League và Europa League, Chelsea và Atletico Madrid, đều đã đăng quang nhờ vào lối chơi đó.
Chelsea vượt qua Bayern Munich, còn Atletico đánh bại đối thủ đồng hương Athletic Bilbao, trong những trận đấu mà đội thua cuộc đều cầm bóng nhiều hơn hẳn. Ở các giải quốc nội, tình hình cũng không khác mấy. Real Madrid và Borussia Dortmund không cầm bóng nhiều như Barcelona hay Bayern (và ở một chừng mực nào đó, Juventus so với AC Milan hay Montpellier so với PSG), nhưng đều đã vô địch một cách thuyết phục.
Vì lối chơi đó, cũng không nên trông chờ đây sẽ là một giải nhiều bàn thắng, bởi lẽ các HLV đã hiện giờ đều có khuynh hướng xây dựng đội bóng trước hết từ khâu phòng ngự, không chỉ với những trung vệ xuất sắc nhất châu Âu hiện giờ, mà còn nhờ vào một hệ thống tiền vệ tổ chức chặt chẽ có xu hướng khóa chặt mọi lối vào khung thành có thể.
