Lịch sử Championship: Giải mã vị thế của giải hạng Hai giàu nhất thế giới

08:56 Thứ tư 07/01/2026

TinTheThao.com.vnKhông chỉ là bước đệm tới Ngoại hạng Anh, EFL Championship còn được mệnh danh là giải đấu hạng hai khắc nghiệt và giàu có bậc nhất thế giới. Cùng nhìn lại hành trình lịch sử đầy thăng trầm và những cột mốc đã biến giải đấu này thành "cánh cửa đổi đời" của bóng đá Anh.

Cúp Championship là danh hiệu cao quý của giải đấu hấp dẫn thứ hai nước Anh.
Cúp Championship là danh hiệu cao quý của giải đấu hấp dẫn thứ hai nước Anh.
Mốc thời gian Sự kiện quan trọng
Mùa giải 2004–05 Giải đấu chính thức bắt đầu với tên gọi Football League Championship; Sunderland là nhà vô địch đầu tiên.
Mùa giải 2005–06 Reading thiết lập kỷ lục điểm số cao nhất lịch sử giải đấu trong một mùa giải (106 điểm).
04/05/2007 Leeds United trở thành đội bóng đầu tiên kể từ khi đổi tên giải bị đưa vào diện quản lý tài chính và phải xuống hạng.
28/05/2007 Trận chung kết play-off đầu tiên được tổ chức tại Sân vận động Wembley mới (Derby County thắng West Brom).
03/01/2011 Barnsley trở thành câu lạc bộ đầu tiên đạt cột mốc 1.000 trận thắng tại giải hạng hai của bóng đá Anh.
Năm 2011 Birmingham City trở thành câu lạc bộ Championship đầu tiên thi đấu tại vòng bảng Europa League.
12/03/2013 Barnsley trở thành câu lạc bộ đầu tiên cán mốc 3.000 trận đấu tại giải hạng hai Anh.
24/05/2014 Trận chung kết play-off giữa Derby County và QPR đạt kỷ lục lượng khán giả cao nhất lịch sử giải đấu (87.348 người).
Mùa giải 2016–17 Giải đấu đổi tên thương hiệu từ Football League thành English Football League (EFL).
13/03/2020 Giải đấu bị tạm hoãn do đại dịch COVID-19 (chính thức trở lại vào ngày 20/06/2020).
Tháng 11 – 12/2022 Giải đấu lần đầu tiên có kỳ nghỉ đông kéo dài 4 tuần để nhường chỗ cho World Cup 2022.
Mùa giải 2024–25 Leeds United giành chức vô địch với 100 điểm.

English Football League Championship, thường được gọi đơn giản là Championship hoặc Sky Bet Championship vì lý do tài trợ, là một giải bóng đá chuyên nghiệp của hiệp hội bóng đá Anh và xứ Wales. Với sự tham gia của 24 câu lạc bộ, đây là hạng đấu cao nhất của English Football League (EFL) và đứng thứ hai trong hệ thống các giải bóng đá Anh, xếp sau Premier League (Ngoại hạng Anh).

Ở thể thức hiện tại, Championship kế thừa di sản của Giải hạng Nhì (Second Division) cũ, sau này trở thành Giải hạng Nhất (First Division) vào năm 1992 khi hạng đấu cao nhất nước Anh được tổ chức lại thành Ngoại hạng Anh. Giải đấu hiện tại bắt đầu từ mùa giải 2004–05 với tên gọi Football League Championship như một sự đổi mới thương hiệu của Giải hạng Nhất. Đội vô địch mỗi mùa sẽ nhận cúp EFL Championship, đây chính là chiếc cúp từng được trao cho nhà vô địch giải đấu cao nhất nước Anh trước khi Ngoại hạng Anh ra đời. Cũng như các hạng đấu chuyên nghiệp khác của Anh, các câu lạc bộ xứ Wales có thể tham gia, biến giải đấu này thành một giải đấu liên biên giới.

Mỗi mùa giải, hai đội đứng đầu Championship sẽ trực tiếp thăng hạng lên Ngoại hạng Anh. Các đội xếp từ thứ ba đến thứ sáu sẽ tham gia vòng play-off, đội thắng cuộc cũng sẽ giành suất thăng hạng lên Ngoại hạng Anh. Ba đội đứng cuối bảng Championship sẽ xuống hạng chơi tại League One.

Championship là giải bóng đá hạng dưới (không phải hạng cao nhất) giàu có nhất thế giới, là giải đấu giàu thứ chín ở châu Âu, và đứng thứ 12 về lượng khán giả đến sân trên thế giới (với lượng khán giả trung bình mỗi trận cao thứ hai trong số các giải hạng hai – chỉ sau 2. Bundesliga của Đức). Lượng khán giả trung bình mùa giải 2022–23 là 18.787 người.

Cardiff City đã dành nhiều mùa giải ở hạng đấu này hơn bất kỳ đội nào khác, trong khi Bristol City, Preston North End và Queens Park Rangers hiện đang nắm giữ thời gian thi đấu liên tục dài nhất tại giải, lần cuối họ vắng mặt là ở mùa giải 2014–15. Barnsley trở thành câu lạc bộ đầu tiên đạt cột mốc 1.000 trận thắng ở giải hạng hai của bóng đá Anh với chiến thắng 2–1 trên sân nhà trước Coventry City vào ngày 3 tháng 1 năm 2011. Họ cũng trở thành câu lạc bộ đầu tiên chơi 3.000 trận ở giải hạng hai Anh sau một chiến thắng 2–1 khác trên sân nhà, lần này là trước Brighton & Hove Albion vào ngày 12 tháng 3 năm 2013. Nhà đương kim vô địch của giải đấu là Leeds United.

Lịch sử

Sunderland đăng quang Championship mùa giải 2004/05 tại sân Ánh sáng.
Sunderland đăng quang Championship mùa giải 2004/05 tại sân Ánh sáng.

Sunderland đã vô địch giải đấu trong mùa giải đầu tiên sau khi đổi tên thương hiệu, với Wigan Athletic về nhì để giành quyền thăng hạng lên giải đấu cao nhất nước Anh lần đầu tiên trong lịch sử. Wigan mới chỉ được bầu vào Football League năm 1978 và chơi ở giải hạng tư vào năm 1994 trước khi thăng hạng. West Ham United đã thắng trận chung kết play-off Championship đầu tiên mùa đó, sau chiến thắng 1–0 trước Preston North End tại Sân vận động Thiên niên kỷ ở Cardiff.

Mùa giải 2004–05 chứng kiến giải đấu công bố tổng lượng khán giả (bao gồm cả giai đoạn hậu mùa giải) là 9,8 triệu người, mức tổng khán giả cao thứ tư đối với một giải bóng đá châu Âu, sau Ngoại hạng Anh (12,88 triệu), La Liga của Tây Ban Nha (11,57 triệu) và Bundesliga của Đức (10,92 triệu). 

Ngoài ra, Millwall, đội thi đấu trong mùa giải Championship đầu tiên, đã đủ điều kiện tham dự UEFA Cup, nhưng đã thua ở vòng đầu tiên. Trong mùa giải 2005–06, Reading đã phá kỷ lục điểm số của Football League trong một mùa giải, kết thúc với 106 điểm, vượt qua kỷ lục 105 điểm do Sunderland thiết lập vào mùa 1998–99.

Sunderland giành chức vô địch Championship thứ hai vào mùa giải 2006–07, sau khi xuống hạng từ giải đấu cao nhất mùa trước đó. Vào ngày 4 tháng 5 năm 2007, Leeds United trở thành đội bóng đầu tiên kể từ khi giải đấu đổi tên bị đưa vào diện quản lý tài chính; họ bị trừ 10 điểm và kết quả là phải xuống hạng.

Vào ngày 28 tháng 5 năm 2007, Derby County đã thắng trận chung kết play-off Championship đầu tiên tại Sân vận động Wembley mới, đánh bại West Bromwich Albion 1–0. West Brom sau đó đã vô địch Championship vào mùa giải tiếp theo.

Burnley, đội xếp thứ năm năm 2009, đã đánh bại Sheffield United để giành mùa giải đầu tiên tại Ngoại hạng Anh (dưới tên gọi mới), lần cuối cùng họ ở Giải hạng Nhất Football League là vào năm 1976.

Vào ngày 30 tháng 9 năm 2009, Coca-Cola thông báo họ sẽ chấm dứt hợp đồng tài trợ với Football League (bắt đầu từ năm 2004) vào cuối mùa giải 2009–10. Ngày 16 tháng 3 năm 2010, npower được công bố là nhà tài trợ danh xưng mới của Football League, và từ đầu mùa giải 2010–11 đến cuối mùa giải 2012–13, giải đấu được gọi là Npower Championship. Crystal Palace trở thành câu lạc bộ Championship thứ hai bị đưa vào diện quản lý tài chính vào năm 2010.

Birmingham City là đại diện Championship đầu tiên thi đấu ở vòng bảng Europa League.
Birmingham City là đại diện Championship đầu tiên thi đấu ở vòng bảng Europa League.

Sau khi vô địch League Cup 2011, Birmingham City trở thành câu lạc bộ Championship đầu tiên thi đấu ở vòng bảng UEFA Cup/Europa League, đứng thứ ba trong bảng, chỉ kém câu lạc bộ Bồ Đào Nha Braga một điểm. Birmingham City cuối cùng xếp thứ tư tại Championship mùa đó và thua đội xếp thứ năm là Blackpool trong trận play-off. Wigan Athletic trở thành câu lạc bộ thứ hai tham gia vòng bảng Europa League sau khi vô địch FA Cup 2013, nhưng chỉ giành được một chiến thắng và thua ba trận cuối vòng bảng.

Ngày 18 tháng 7 năm 2013, nhà cái Anh Sky Bet thông báo đã ký thỏa thuận 5 năm để tài trợ cho giải đấu.

Ngày 24 tháng 5 năm 2014, trận chung kết play-off Championship giữa Derby County và Queens Park Rangers đã chứng kiến lượng khán giả cao nhất cho bất kỳ trận đấu nào của Championship – 87.348 người đã chứng kiến bàn thắng quyết định ở phút bù giờ của Bobby Zamora giúp QPR thăng hạng.

Từ mùa giải 2016–17, Football League được đổi tên thành English Football League (EFL). Giải đấu có tổng lượng khán giả tích lũy hơn 11 triệu người – không tính các trận play-off – với hơn hai triệu người xem các trận sân nhà của Newcastle United và Aston Villa, cả hai đều đã xuống hạng từ Ngoại hạng Anh mùa trước đó.

Con số này nằm trong số những lượng khán giả cao nhất cho các giải hạng hai đến hạng tư ở Anh kể từ mùa giải 1958–59. Newcastle giành chức vô địch mùa 2016–17, trong khi Aston Villa đứng thứ 13, cuối cùng trở lại Ngoại hạng Anh vào năm 2019.

Ngày 13 tháng 3 năm 2020, Championship bị tạm hoãn do đại dịch COVID-19, việc đình chỉ kéo dài đến ngày 4 tháng 4. Sau đó được gia hạn đến cuối tháng 4, và giải đấu cuối cùng khởi động lại vào ngày 20 tháng 6. Leeds United được xác nhận là nhà vô địch vào ngày 17 tháng 7 năm 2020, được thăng hạng lên Ngoại hạng Anh lần đầu tiên sau 16 năm.

Leeds là nhà vô địch Championship 2020.
Leeds là nhà vô địch Championship 2020.

Brentford, từng ở League Two vào năm 2009 và thăng hạng lên Championship năm năm sau đó, đã được thăng hạng sau chiến thắng play-off trước Swansea City vào ngày 29 tháng 5 năm 2021, sau khi thua trận play-off trước Fulham năm trước đó.

Ngày 29 tháng 5 năm 2022, Nottingham Forest, đội đã ở Championship trong 14 mùa giải liên tiếp, chấm dứt 23 năm vắng bóng ở giải đấu cao nhất bằng cách đánh bại Huddersfield Town trong trận chung kết play-off, mặc dù họ đứng cuối bảng vào vòng 8 của mùa giải 2021–22.

EFL Championship đã có một kỳ nghỉ bốn tuần độc đáo vào tháng 11 và tháng 12 năm 2022 để cho phép các cầu thủ tham gia đội tuyển quốc gia tại FIFA World Cup 2022 tổ chức ở Qatar.

Cấu trúc giải đấu

Giải đấu bao gồm 24 đội. Trong suốt một mùa giải, diễn ra hàng năm từ tháng 8 đến tháng 5 năm sau (vào năm 2022, năm có kỳ nghỉ World Cup vào tháng 11 và 12, giải bắt đầu vào tháng 7), mỗi đội thi đấu hai lần với các đội khác trong giải, một lần trên sân nhà và một lần trên sân khách, tổng cộng mỗi đội thi đấu 46 trận. Ba điểm được trao cho một trận thắng, một điểm cho một trận hòa và không điểm cho một trận thua.

Các đội được xếp hạng trong bảng xếp hạng theo điểm số đạt được, sau đó đến hiệu số bàn thắng bại, số bàn thắng ghi được, và sau đó là thành tích đối đầu trong mùa giải đó (bao gồm cả bàn thắng sân khách). Nếu hai hoặc nhiều đội bằng nhau ở tất cả các chỉ số này, các đội sẽ được xếp theo thứ tự bảng chữ cái, trừ khi có suất thăng hạng, xuống hạng hoặc play-off đang bị tranh chấp, khi đó các đội sẽ được phân định bằng một trận play-off, mặc dù tình huống khó xảy ra này chưa bao giờ xuất hiện trong suốt những năm quy tắc này tồn tại.

Vào cuối mùa giải, hai đội đứng đầu và đội thắng play-off Championship sẽ được thăng hạng lên Ngoại hạng Anh và ba đội đứng cuối sẽ xuống hạng EFL League One. Vòng play-off Football League Championship là cuộc thi loại trực tiếp cho các đội xếp từ thứ ba đến thứ sáu, với người chiến thắng được thăng hạng lên Ngoại hạng Anh.

Trong vòng play-off, đội xếp thứ ba đấu với đội xếp thứ sáu và đội xếp thứ tư đấu với đội xếp thứ năm trong hai lượt trận bán kết (sân nhà và sân khách). Những người chiến thắng ở mỗi trận bán kết sau đó thi đấu một trận duy nhất tại Sân vận động Wembley với phần thưởng là suất thăng hạng lên Ngoại hạng Anh và cúp play-off Championship.

Kết quả thi đấu

Các đội Vô địch, Á quân và vào Chung kết Play-off

Mùa giải Đội Vô địch (Điểm) Đội Á quân (Điểm) Đội thắng Play-off (Hạng) Tỷ số Đội thua Play-off (Hạng)
2004–05 Sunderland (94) Wigan Athletic (87) West Ham United (6) 1–0 Preston North End (5)
2005–06 Reading (106) Sheffield United (90) Watford (3) 3–0 Leeds United (5)
2006–07 Sunderland (88) Birmingham City (86) Derby County (3) 1–0 West Bromwich Albion (4)
2007–08 West Bromwich Albion (81) Stoke City (79) Hull City (3) 1–0 Bristol City (4)
2008–09 Wolverhampton W. (90) Birmingham City (83) Burnley (5) 1–0 Sheffield United (3)
2009–10 Newcastle United (102) West Bromwich Albion (91) Blackpool (6) 3–2 Cardiff City (4)
2010–11 Queens Park Rangers (88) Norwich City (84) Swansea City (3) 4–2 Reading (5)
2011–12 Reading (89) Southampton (88) West Ham United (3) 2–1 Blackpool (5)
2012–13 Cardiff City (87) Hull City (79) Crystal Palace (5) 1–0 (HP) Watford (3)
2013–14 Leicester City (102) Burnley (93) Queens Park Rangers (4) 1–0 Derby County (3)
2014–15 Bournemouth (90) Watford (89) Norwich City (3) 2–0 Middlesbrough (4)
2015–16 Burnley (93) Middlesbrough (89) Hull City (4) 1–0 Sheffield Wednesday (6)
2016–17 Newcastle United (94) Brighton & Hove Albion (93) Huddersfield Town (5) 0–0 (4–3 pen) Reading (3)
2017–18 Wolverhampton W. (99) Cardiff City (90) Fulham (3) 1–0 Aston Villa (4)
2018–19 Norwich City (94) Sheffield United (89) Aston Villa (5) 2–1 Derby County (6)
2019–20 Leeds United (93) West Bromwich Albion (83) Fulham (4) 2–1 (HP) Brentford (3)
2020–21 Norwich City (97) Watford (91) Brentford (3) 2–0 Swansea City (4)
2021–22 Fulham (90) Bournemouth (88) Nottingham Forest (4) 1–0 Huddersfield Town (3)
2022–23 Burnley (101) Sheffield United (91) Luton Town (3) 1–1 (6–5 pen) Coventry City (5)
2023–24 Leicester City (97) Ipswich Town (96) Southampton (4) 1–0 Leeds United (3)
2024–25 Leeds United (100) Burnley (100) Sunderland (4) 2–1 Sheffield United (3)

Vua phá lưới

Mitrovic từng ghi đến 43 bàn cho Fulham tại Championship mùa giải 2021/22.
Mitrovic từng ghi đến 43 bàn cho Fulham tại Championship mùa giải 2021/22.
Mùa giải Cầu thủ ghi bàn (Quốc tịch) Câu lạc bộ Số bàn thắng
2004–05 Nathan Ellington (Anh) Wigan Athletic 24
2005–06 Marlon King (Jamaica) Watford 21
2006–07 Jamie Cureton (Anh) Colchester United 23
2007–08 Sylvan Ebanks-Blake (Anh) Plymouth Argyle / Wolverhampton 23
2008–09 Sylvan Ebanks-Blake (Anh) Wolverhampton Wanderers 25
2009–10 Peter Whittingham (Anh), Nicky Maynard (Anh) Cardiff City<br>Bristol City 20
2010–11 Danny Graham (Anh) Watford 24
2011–12 Rickie Lambert (Anh) Southampton 27
2012–13 Glenn Murray (Anh) Crystal Palace 30
2013–14 Ross McCormack (Scotland) Leeds United 28
2014–15 Daryl Murphy (CH Ireland) Ipswich Town 27
2015–16 Andre Gray (Anh) Brentford / Burnley 25
2016–17 Chris Wood (New Zealand) Leeds United 27
2017–18 Matěj Vydra (Séc) Derby County 21
2018–19 Teemu Pukki (Phần Lan) Norwich City 29
2019–20 Aleksandar Mitrovic (Serbia) Fulham 26
2020–21 Ivan Toney (Anh) Brentford 31
2021–22 Aleksandar Mitrovic (Serbia) Fulham 43
2022–23 Chuba Akpom (Anh) Middlesbrough 28
2023–24 Sammie Szmodics (CH Ireland) Blackburn Rovers 27
2024–25 Joël Piroe (Hà Lan) Leeds United 19
Nguyễn Văn Minh Nhật | 08:56 07/01/2026
TỪ KHOÁ
Chia sẻ
Loading...

Bài viết mới Bài cùng chuyên mục