Cổ vũ bóng đá có văn hóa: Nói thì dễ, làm mới khó

Trong thời gian gần đây; nhà báo, bình luận viên Anh Ngọc, một người có tiếng trong làng thể thao Việt Nam, nhiều năm được tham gia bầu chọn quả bóng vàng Thế giới của FIFA đã cùng với Admin các Fanpage bóng đá lớn trên Facebook cũng như các diễn đàn đã tổ chức một cuộc phát động phong trào “Cổ vũ bóng đá có văn hóa và tôn trọng lẫn nhau” nhằm ngăn chặn những trường hợp các thành viên trong diễn đàn hoặc mạng xã hội Facebook có những lời lẽ xúc phạm, “chặt chém” lẫn nhau, gây nên hình ảnh xấu trong làng hâm mộ trái bóng tròn và tạo ra những hình ảnh xấu không đáng có trong bóng đá.

Việc đề xuất ra phong trào “Cổ vũ bóng đá có văn hóa” vốn dĩ không có gì mới lạ. Nhưng mới lạ là ở chỗ, đây là lần đầu tiên các diễn đàn, các Fanpage cổ động bóng đá của các hội cổ động viên nhất trí với nhau và cùng nhau hưởng ứng phong trào này. Thiết nghĩ, việc làm này xét về mặt lý trí mà nói, nó hoàn toàn đúng đắn và đáng được lan truyền sâu rộng. Cổ vũ bóng đá một cách có văn hóa tức là tôn trọng lẫn nhau, không có những lời lẽ xúc phạm, “ném đá” lẫn nhau giữa các cổ động viên, không có những lời lẽ lăng mạ hay chưởi bới các cầu thủ, chưởi bới câu lạc bộ. Ngăn chặn những hành vi trên sẽ góp phần làm cho thứ bóng đá chúng ta đang xem trở nên đẹp và “trong lành” hơn. Thế nhưng, có một điều mà chúng ta cần phải thừa nhận rằng, việc thực hiện phong trào này không hề dễ dàng một chút nào.

Cổ động viên - Một phần không thể thiếu trong Thể thao nói chung và Bóng đá nói riêng. Ảnh: Internet.

Bởi lẽ…

Đối với các cổ động viên, nói là hâm mộ bóng đá, yêu thể thao, nhưng đó là cách nói theo nghĩa rộng, còn nếu nói theo nghĩa hẹp, tức là yêu một câu lạc bộ nào đó, một đội bóng nào đó, rất cụ thể và rõ ràng. Người này thích CLB này, người kia thích CLB kia, người A yêu quý Arsenal, người B yêu mến Man United,.v.v… Anh này thích Đức, còn anh nọ lại hâm mộ đội bóng Anh. Từ đó dẫn đến sự ra đời của các hội cổ động viên, nơi tụ họp của những con người cùng chung niềm đam mê đối với một đội bóng nào đó. Họ cổ vũ, mong cho đội nhà chiến thắng, nhưng mà khi đội bóng gặp thất bại, họ lại có những phản ứng khác nhau, người thì ôn hòa, biết chấp nhận thất bại, người thì tức tối, tìm cách đỗ lỗi cho đội bóng kia, từ đó dẫn đến cái nhìn không tốt về đội bóng đó, dần dần hình thành nên các hội Anti để bày tỏ thái độ căm ghét và chưởi bới như một cách để giải tỏa cơn bực tức, để cho hả giận…

Nghiệt ngã và đau đớn thay, cảm xúc của con người đâu dễ kìm nén được, nhất là trong bóng đá. Chứng kiến một trận đấu mà đội nhà bị xử ép, bị đối xử bất công, bị mất điểm một cách oan uổng thì người ta có quyền nói lên suy nghĩ của mình, bày tỏ sự không hài lòng của mình chứ. Và điều đó đôi lúc dẫn đến những hành vi, những lời lẽ không mấy hay ho, không hề dễ nghe một chút nào. Nhưng biết làm sao được, vì đó là cảm xúc của con người, vì họ quá yêu đội bóng. Những người trong cuộc, những HLV, những cầu thủ trên sân còn có lúc bị phạt nặng vì những lời lẽ thô tục, xâm phạm lẫn nhau như trường hợp của John Terry, Luis Suarez, Rio Ferdinand… (cả ba đã có những lời lẽ phân biệt chủng tộc đối với cầu thủ đối phương) nói gì đến các cổ động viên, những người cổ vũ bóng đá bằng tình yêu mà họ giành trọn cho đội bóng.

Ở Anh và Tây Ban Nha, những cuộc khẩu chiến lộ liễu và công khai cũng thường xảy ra như cơm bữa, và kỳ lạ thay, nó lại xảy ra đối với các HLV, những người vốn được xem là “người thầy”, những người phải có một thái độ điềm tĩnh để không làm kích động các học trò và người hâm mộ trên sân. Ở nước Anh, khẩu chiến từng diễn ra giữa Mancini và Sir Alex, khiến cho Ban liên đoàn Bóng đá Anh đau đầu, cả nước anh dậy sóng. Còn ở La Liga, bên cạnh lời nói còn có cả hành động “vả vào mặt” của Murinho đối với người đồng nghiệp đội bạn.

Thế đấy, các HLV, các cầu thủ, họ vốn là những người trong cuộc, những người được trả lương để thi đấu, được răn đe, được giáo dục đầy đủ và đặt dưới sự quản lý của ban điều hành giải đấu đó, ấy thế mà những hành động, những lời lẽ thiếu văn hóa vẫn cứ xuất hiện, huống hồ nó lại diễn ra ở nước Anh, ở Tây Ban Nha, những nơi có nền bóng đá phát triển bật nhất thế giới.

Nói thì dễ, làm mới khó. Muốn cổ vũ bóng đá có văn hóa thì trước tiên, mỗi cá nhân cần phải có sự tự giác, và ý thức tôn trọng lẫn nhau. Chỉ có như vậy, mới hạn chế được những lời lẽ thô tục, vô văn hóa trong cổ vũ bóng đá. Nhưng kết luận lại, từ muôn đời nay, điều làm nên sức hấp dẫn của bóng đá không chỉ là ở diễn biến trên sân cỏ mà còn ở sức nóng do các cổ động viên tạo ra, những cuộc khẩu chiến, những cuộc tranh cãi, những màn “múa môi” lẫn nhau trước và sau mỗi trận đấu đã trở thành nhân tố tất yếu làm nên sức hấp dẫn và sức sống của môn thể thao vua.

Thử hỏi một ngày nào đó, khi mà cứ mỗi khi trận đấu kết thúc, cổ động viên hai bên chạy tới bắt tay nhau, chúc mừng nhau thì thứ bóng đá ấy chỉ có ở trong mơ!

(Bạn đọc: Nguyễn Duy Thi)