Thông tin tích cực nhất đối với người hâm mộ bóng đá Việt Nam trước thềm trận bán kết không phải là sự hưng phấn của các học trò HLV Kim Sang-sik, mà chính là sự vô hại đến mức khó tin của hàng công đối thủ.
U23 Trung Quốc đang hiện diện tại vòng đấu dành cho bốn đội mạnh nhất châu lục với một hồ sơ tấn công "kỳ lạ" bậc nhất lịch sử: trải qua 4 trận đấu, tương đương 390 phút bóng lăn (tính cả hiệp phụ), họ mới chỉ có đúng một lần ăn mừng bàn thắng.
Đáng nói hơn, pha lập công duy nhất ấy lại xuất phát từ một tình huống dàn xếp đá phạt, đồng nghĩa với việc đối thủ của U23 Việt Nam hoàn toàn "tịt ngòi" trong tất cả các pha phối hợp bóng sống kể từ đầu giải.
Sự bế tắc của U23 Trung Quốc không chỉ là cảm nhận chủ quan mà được phơi bày trần trụi qua các số liệu chuyên môn sâu về bàn thắng kỳ vọng (xG) và bàn thắng kỳ vọng trúng đích (xGOT). Những con số này bóc trần một thực tế rằng đội bóng xứ tỷ dân không chỉ lười dứt điểm mà chất lượng các cú sút còn ở mức thấp đáng báo động.
Đỉnh điểm của sự thất vọng nằm ở trận tứ kết vừa qua trước U23 Uzbekistan. Dù thi đấu căng thẳng suốt 120 phút, các chân sút Trung Quốc không tung ra nổi một cú sút trúng đích nào, khiến chỉ số xGOT của họ chạm đáy ở mức 0 tròn trĩnh.
Thủ môn đối phương đã trải qua hơn hai giờ đồng hồ thi đấu mà không phải thực hiện bất kỳ pha cản phá bóng sống nào - một thống kê mang tính "siêu thực" cho một đội bóng lọt vào tới bán kết giải châu lục.
Nhìn lại hành trình vòng bảng, kịch bản tấn công của U23 Trung Quốc cũng không sáng sủa hơn là bao. Trong trận đấu được xem là "tưng bừng" nhất khi hòa U23 Iraq 0-0, họ tung ra 9 cú sút nhưng chỉ có duy nhất một lần bóng đi trúng hướng cầu môn với độ sát thương cực thấp.
Đến trận thắng U23 Australia, dù giành trọn 3 điểm, họ cũng chỉ có 5 pha dứt điểm với tổng xG vỏn vẹn 0,26. Hay như ở cuộc đối đầu với U23 Thái Lan, các pha dứt điểm của họ chủ yếu mang tính chất cầu may, sút để "phá bóng" hơn là tìm kiếm bàn thắng, với đa số các tình huống thực hiện từ cự ly không tưởng.
Với một đối thủ sở hữu khả năng công phá cùn mòn như vậy, thủ môn Trần Trung Kiên của U23 Việt Nam được dự báo sẽ có một ngày làm việc nhàn nhã nhất kể từ đầu giải. Áp lực lên khung thành Việt Nam từ các pha đập nhả trung lộ, những cú sút xa uy lực hay các đòn "hồi mã thương" tốc độ gần như được triệt tiêu.
Điều này mở ra cơ hội lớn cho hệ thống phòng ngự của HLV Kim Sang-sik có thể mạnh dạn dâng cao, hỗ trợ kiểm soát thế trận mà không phải nơm nớp lo sợ những tình huống phản công sắc lẹm.
Tuy nhiên, trong bóng đá, đối mặt với một đội bóng "không biết tấn công" đôi khi lại ẩn chứa những cái bẫy chết người nếu nảy sinh tâm lý chủ quan. Sự lỳ lợm của U23 Trung Quốc nằm ở chỗ họ biết mình yếu ở đâu để dồn toàn lực vào thứ vũ khí duy nhất: bóng bổng và các tình huống cố định.
Bàn thắng duy nhất họ ghi được vào lưới Australia chính là minh chứng cho sự thực dụng đó. Khi không thể phối hợp nhóm, họ tận dụng triệt để thể hình vượt trội để biến vòng cấm địa đối phương thành điểm nóng của các pha không chiến.
Đây chính là "tử huyệt" mà U23 Việt Nam cần đặc biệt lưu tâm, nhất là khi chúng ta vừa để lọt lưới 2 bàn từ các pha bóng bổng trong trận gặp UAE. Đối phương chắc chắn đã nghiên cứu kỹ điểm yếu này và sẽ tìm mọi cách để kiếm các quả phạt góc hoặc đá phạt trực tiếp nhằm rót bóng vào vòng cấm.
Do đó, nhiệm vụ tối thượng của thầy trò HLV Kim Sang-sik không chỉ là kiểm soát bóng mà còn là duy trì sự kỷ luật, hạn chế tối đa các pha phạm lỗi ở khu vực nguy hiểm. Nếu hàng thủ giữ được sự tập trung và các trung vệ bọc lót tốt để hóa giải các pha "múa lân" của đối thủ, tấm vé vào chung kết hoàn toàn nằm trong tầm tay của U23 Việt Nam.
Quý độc giả có thể tìm hiểu thêm về giải đấu U23 Asian Cup qua bài viết Lịch sử U23 Asian Cup: Sân chơi ươm mầm tài năng và giấc mơ Olympic.
