Một thời để nhớ
Bóng đá Hà Lan những năm 70 của thế kỷ trước đã làm mê đắm giới mộ điệu trái bóng tròn trên toàn thế giới bằng lối đá tấn công khoáng đạt, mạnh mẽ và đầy sức lôi cuốn. Và World Cup 1974 chính là năm đánh dấu một cột mốc quan trọng trong sự phát triển của bóng đá thế giới khi một lối chơi mới được ra đời. Đội bóng của xứ sở hoa tulip dưới sự dẫn dắt của HLV tài ba Rinus Michels đã trình diễn một lối đá mới mang tên “Total football” (bóng đá tổng lực).
Đó cũng là quãng thời gian bóng đá Hà Lan được mùa tài năng khi liên tục sản xuất ra các ngôi sao xuất chúng. Ở cấp CLB, sự thống trị của người Hà Lan thể hiện rõ nét qua việc Feyenoord giành chức vô địch C1 năm 1970 và sau đó là Ajax ba lần liên tiếp vô địch C1 từ 1971-1973. Chính điều này đã giúp Rinus Michels không mấy khó khăn trong việc lựa chọn các cầu thủ xuất sắc tham dự WC năm 1974. Cùng với những Jan Jongbloed, Rijsbergen, Ruud Krol, Wim Jansen, Rensenbrink, Johnny Rep…và đặc biệt là Johan Cruyff, đoàn quân của ông đã cuốn phăng tất cả những chướng ngại của mình để tiến tới trận chung kết. Đó là chiến thắng hoành tráng 4-0 trước Argentina, 2-0 trước CHDC Đức và đặc biệt là ĐKVĐ Brazil cũng với cách biệt 2-0.
![]() |
| Hà Lan thất bại trước một ĐT Đức hùng mạnh ở chung kết World Cup 1974. Anh: Internet. |
Chỉ đáng tiếc rằng Cơn lốc màu da cam khi đó không thể đánh bại được đội chủ nhà World Cup là CHLB Đức dưới sự chỉ huy của "Hoàng đế" Franz Beckenbauer trong trận chung kết. Nhưng dù sao đó cũng là một kỷ niệm đẹp về một thế hệ Vàng của bóng đá Hà Lan.
Và sau khi thế hệ Vàng lúc bấy giờ đặt nền móng đầu tiên cho sự phát triển của bóng đá Hà Lan thì tiếp sau đó một loạt các ngôi sao của thế hệ mới cũng xuất hiện. Đó là Ruud Gullit,Van Basten,Frank Rijkaard, rồi tiếp đến là Bergkamp, Seedorf, Davids, anh em De Boer, Overmars, Kluivert, Van Nistelrooy…họ đều là những trụ cột ở CLB đang thi đấu.
Thậm chí, ĐT Hà Lan có lúc dư thừa tài năng đến mức tiền đạo Roy Makaay, Chiếc giày vàng châu Âu mùa 2002-03, vẫn thường xuyên phải ngồi dự bị. Khi đó họ là một tập thể đồng đều,với những cá nhân xuất sắc, đặc biệt là trên hàng tấn công.
Nhóm cầu thủ tài năng sinh năm 1983,1984
Giai đoạn từ 2004-2008 khi Marco Van Basten lên làm HLV trưởng, ông cũng khá chú tâm vào việc việc xây dựng một đội tuyển Hà Lan trẻ trung bằng việc đặt niềm tin vào những cầu thủ trẻ, tiêu biểu phải kể đến những Robben, Sneijder, Van der Vaart, Van Persie, Huntelaar...họ đều là những sản phẩm ưu tú nhất từ lò đào tạo của Ajax, PSV, Feyenoord và có cùng độ tuổi (đều sinh năm 1983 và 1984).
Robben đến Chelsea vào năm 2004 khi mới 20 tuổi và anh chỉ mất một thời gian ngắn để hòa nhập vào lối chơi của đội bóng mới trước khi trở thành một trong những cầu thủ chạy cánh hay nhất NHA, trụ cột của Chelsea trong thành tích đoạt 2 chức vô địch NHA liên tiếp vào mùa giải 2004-2005 và 2005-2006. Van Persie cũng đến với Arsenal vào năm 2004 khi mới 21 tuổi và đã ngay lập tức gây ấn tượng mạnh với HLV Wenger khi sở hữu một “kèo trái” cực kỳ tinh tế. Sneijder và Van der Vaart từng là đồng đội của nhau trong màu áo Ajax. Trong khi Van der Vaart được vinh dự trở thành đội trưởng của Ajax khi mới 21 tuổi thì Sneijder cũng cho thấy anh có tố chất của một nhạc trưởng ở tuổi 20. Và như định mệnh sắp đặt, sau này cả hai lại trở thành đồng đội của nhau trong màu áo của đội bóng hoàng gia TBN Real Madrid. "Những người Hà Lan bay" đó đều trưởng thành từ khá sớm và mang lại nét trẻ trung tươi mới cho lối chơi tấn công quyến rũ mà HLV Marco Van Basten muốn xây dựng.
![]() |
| Dưới thời HLV Bert van Marwijk, Hà Lan không có gương mặt nào triển vọng. Ảnh: Internet. |
Nhưng từ khi HLV Bert van Marwijk lên thay thế Marco Van Basten thì hầu như đội tuyển Hà Lan không giới thiệu thêm được một gương mặt triển vọng nào mà vẫn duy trì bộ khung cầu thủ cũ. Cơn lốc màu da cam có thể hài lòng với kỳ World Cup 2010 khi họ là Á quân và chỉ gục ngã trước ngưỡng cửa thiên đường trước Tây Ban Nha. Nhưng tại Euro 2012, dù được đánh giá rất cao nhưng Hà Lan lại bị loại tức tưởi ngay từ vòng bảng. Người ta có thể đổ lỗi cho chiến thuật sai lầm của Van Marwijk nhưng không thể không nhắc đến đó là yếu tố con người. Hàng công thiếu nét tươi mới trong khi hàng thủ thi đấu cực kỳ kém cỏi, không một gương mặt triển vọng vào có tố chất thủ lĩnh trong hàng phòng ngự. Rõ ràng sự đi xuống của chất lượng giải quốc nội Hà Lan đã kéo theo hệ quả là các CLB không đào tạo được một lứa cầu thủ tài năng nào.
Bài toán khó cho sự kế thừa
Khi những Robben, Sneijder, Van der Vaart, Van Persie, Huntelaar… đều sắp chạm ngưỡng 30 và đang đi dần về phía bên kia sườn dốc sự nghiệp thì bóng đá Hà Lan vẫn chưa có những cái tên kế thừa xứng đáng.
Ngoại trừ Robin Van Persie, hầu như không còn cầu thủ Hà Lan nào đóng vai trò quan trọng ở một đội bóng hàng đầu châu Âu. Robben đã không còn là cầu thủ không thể thay thế tại Bayern và mất vị trí vào tay Thomas Muller trẻ trung hơn, đồng đội hơn. Van der Vaart trở lại mái nhà xưa Hamburg, nơi làm nên tên tuổi của anh nhưng cũng không đóng góp được gì nhiều. Sneijder buộc phải chuyển đến Galatasaray sau quãng thời gian sa sút tại Inter trong 2 năm qua và không một ông lớn tại Châu Âu nào muốn đem anh về bất chấp những lời đồn thổi của giới truyền thông. Huntelaar sau một mùa giải thăng hoa cùng Schalke năm ngoái thì mùa giải năm nay lại đánh mất phong độ,có dấu hiệu chững lại của tuổi tác khi chỉ ghi được 5 bàn/19 trận tại Bundesliga. Thời gian luôn là điều khắc nhiệt nhất với sự nghiệp cầu thủ bóng đá.
![]() |
| Hà Lan bây giờ với những "ông già" như Robben, Sneijder, Van Persie... sẽ đi tới đâu ở World Cup 2014? Ảnh: Internet. |
Nhưng hãy nhìn vào những cầu thủ từng được coi là sự kế thừa hoàn hảo cho các bậc đàn anh đi trước thì nay họ đang ở đâu. Ryan Babel và Elia từng được xem như tương lai hàng lang cánh trái của Hà Lan nhưng họ chỉ đem tới sự thất vọng. Từ khi rời Liverpool Babel không còn là chính mình,cầu thủ từng được kỳ vọng là “Henry mới” thậm chí không thể cạnh tranh một suất chính thức trong đội bóng nhỏ Hoffenheim và phải chuyển đến Ajax. Elia từng có một kỳ World Cup 2010 khá tốt nhưng ngay sau đó lại trải qua quãng thời gian tồi tệ ở Juventus trước khi bị đẩy đến Bremen chỉ sau một mùa giải. Afellay từng được xem như sự kết hợp hoàn hảo giữa Sneijder, Van der Vaart nhưng những chấn thương dai dẳng cùng việc không được trọng dụng tại Barcelona đã khiến anh bị đẩy đến Schalke theo một bản hợp đồng cho mượn với tương lai bất định. Hậu vệ trẻ Van der Wiel từng được đánh giá rất cao nhưng hiện tại anh chỉ là một dự bị hạng sang tại PSG. Luuk de Jong và Van Wolfswinkel chưa đủ tầm để so sánh với Van Persie và Huntelaar lúc bằng tuổi. Đó đều là các cầu thủ đã từng có kinh nghiệm khoác áo đội tuyển quốc gia còn khi nhìn còn danh sách triệu tập cho trận đấu giao hữu với đội tuyển Italy mới đây có lẽ những fan hâm mộ cuồng nhiệt nhất cũng khó có thể nhận ra những cái tên như Daley Blind, Stefan de Vrij, Darryl Janmaat, Jordy Clasie, Adam Maher, Bruno Martins Indi…
Rõ ràng còn quá nhiều việc đang chờ HLV Louis Van Gaal giải quyết. Chỉ còn 1 năm nữa là World Cup 2014 tại Brazil khởi tranh và đó cũng là khoảng thời gian để xây dựng lại đội bóng. Không biết tương lai Cơn lốc màu da cam sẽ đi đến đâu, chỉ biết rằng hiện tại họ đang thất thể hơn so với các ông lớn khác của bóng đá Châu Âu.
(Bạn đọc: a.k.a Persie)
* Bài viết thể hiện quan điểm cá nhân của bạn đọc.
Mời bạn đọc tiếp tục chia sẻ những bình luận, cảm xúc về các nhân vật, sự kiện, các giải bóng đá bằng cách email về banbientap@bongda.com.vn. Các quy định về cộng tác, vui lòng đọc tại đây.
Trân trọng,
Ban biên tập Báo Thể thao Việt Nam

















