1. Tài năng và kinh nghiệm của HLV
Đó cũng là nền tảng quan trọng nhất để một HLV triển khai cho toàn đội, như hệ điều hành của máy tính. HLV không chỉ phải giỏi trong việc lên giáo án tập luyện, mảng miếng cho từng đối thủ mà khả năng đọc trận đấu, phán đoán tình huống cũng như sử dụng nhân lực của HLV đóng vai trò then chốt.
2. Duy trì tính kỷ luật
ĐTQG là tập hợp những cầu thủ giỏi nhất của cả một nền bóng đá, và đương nhiên, những vấn đề về bệnh ngôi sao cũng nảy sinh. Một HLV luôn phải nêu cao tính kỷ luật, tạo động lực cho các ngôi sao hợp tác và thi đấu cùng nhau, đồng thời biết điều hòa các mối quan hệ phe nhóm trong lòng đội tuyển. Để làm như vậy, HLV trưởng vừa phải có cái uy để cầu thủ nể sợ, vừa có sự gần gũi để thấu hiểu tâm tự, nguyện vọng của từng thành viên trong đội.
3. Sự ủng hộ tuyệt đối
Sự ủng hộ từ cầu thủ, BHL, đồng nghiệp, lãnh đạo, giới truyền thông và NHM được coi là điều cực kỳ quan trọng với kế hoạch dài hạn của HLV trưởng. Các đời HLV trước đều đã phải chịu sức ép vô cùng lớn từ mọi phía. Những lời phát biểu có phần gay gắt của các cầu thủ trong buổi họp, sự bất hợp tác của các trợ lý, lãnh đạo không tin tưởng, báo chí chỉ trích và NHM chán nản đã khiến HLV thất bại.
4. Yếu tố may mắn
May mắn là điều không thể thiếu trong thành công của bất cứ HLV nào. Yếu tố này không thể làm tất cả nhưng lại cực kỳ có ý nghĩa trong những giây phút quyết định. Nếu không có bàn thắng may mắn của Vũ Phong ở phút bù giờ cuối cùng trong trận kết thúc vòng bảng tại Phuket, ĐTVN chẳng thể vô địch AFF Suzuki Cup 2008 để HLV Calisto được chào đón trên toàn ĐNÁ, thậm chí còn nhận Huân chương Công trạng của nhà nước Bồ Đào Nha.
KHI NÀO THÀY NỘI BẰNG NGOẠI?
“Thày nội không bao giờ bằng thày ngoại”, rất nhiều HLV và cả cầu thủ đã nhận xét như vậy khi được hỏi nên sử dụng HLV nội hay ngoại cho ĐTQG. Nhưng những nhận xét này không hàm ý tới trình độ chuyên môn.
Các HLV ngoại luôn đòi hỏi những điều kiện tốt nhất, cả về điều kiện ăn ở, tập luyện đến những chuyến tập huấn hòng hoàn thành mục tiêu đã phản ánh trong hợp đồng. Thực tế, HLV Riedl từng đưa cả đội tuyển Việt Nam sang Áo để tập luyện trong gần một tháng, còn HLV Calisto đòi rời Nhổn để lên ở khách sạn La Thành và tập luyện tại sân Mỹ Đình. Những đòi hỏi này có tác động không nhỏ, đặc biệt với tâm lý của các cầu thủ. Đây là điều các HLV nội ngại đấu tranh bởi phía sau là những vấn đề hết sức tế nhị.
Phát triển chuyên môn, xây dựng lối chơi đã quan trọng nhưng tạo tinh thần thoải mái, sức chiến đấu tối đa cho các cầu thủ còn quan trọng hơn. Thế nên, các HLV, nhất là HLV trưởng của ĐTQG, cần tạo cho các học trò những suy nghĩ, hành xử chuyên nghiệp. Đây vẫn là điều hạn chế của HLV nội khi so sánh với các đồng nghiệp ngoại mà mấu chốt đôi khi nằm ở những vấn đề tế nhị, khó giải quyết.
Đó cũng là nền tảng quan trọng nhất để một HLV triển khai cho toàn đội, như hệ điều hành của máy tính. HLV không chỉ phải giỏi trong việc lên giáo án tập luyện, mảng miếng cho từng đối thủ mà khả năng đọc trận đấu, phán đoán tình huống cũng như sử dụng nhân lực của HLV đóng vai trò then chốt.
2. Duy trì tính kỷ luật

ĐTQG là tập hợp những cầu thủ giỏi nhất của cả một nền bóng đá, và đương nhiên, những vấn đề về bệnh ngôi sao cũng nảy sinh. Một HLV luôn phải nêu cao tính kỷ luật, tạo động lực cho các ngôi sao hợp tác và thi đấu cùng nhau, đồng thời biết điều hòa các mối quan hệ phe nhóm trong lòng đội tuyển. Để làm như vậy, HLV trưởng vừa phải có cái uy để cầu thủ nể sợ, vừa có sự gần gũi để thấu hiểu tâm tự, nguyện vọng của từng thành viên trong đội.
3. Sự ủng hộ tuyệt đối
Sự ủng hộ từ cầu thủ, BHL, đồng nghiệp, lãnh đạo, giới truyền thông và NHM được coi là điều cực kỳ quan trọng với kế hoạch dài hạn của HLV trưởng. Các đời HLV trước đều đã phải chịu sức ép vô cùng lớn từ mọi phía. Những lời phát biểu có phần gay gắt của các cầu thủ trong buổi họp, sự bất hợp tác của các trợ lý, lãnh đạo không tin tưởng, báo chí chỉ trích và NHM chán nản đã khiến HLV thất bại.
4. Yếu tố may mắn
May mắn là điều không thể thiếu trong thành công của bất cứ HLV nào. Yếu tố này không thể làm tất cả nhưng lại cực kỳ có ý nghĩa trong những giây phút quyết định. Nếu không có bàn thắng may mắn của Vũ Phong ở phút bù giờ cuối cùng trong trận kết thúc vòng bảng tại Phuket, ĐTVN chẳng thể vô địch AFF Suzuki Cup 2008 để HLV Calisto được chào đón trên toàn ĐNÁ, thậm chí còn nhận Huân chương Công trạng của nhà nước Bồ Đào Nha.
KHI NÀO THÀY NỘI BẰNG NGOẠI?
“Thày nội không bao giờ bằng thày ngoại”, rất nhiều HLV và cả cầu thủ đã nhận xét như vậy khi được hỏi nên sử dụng HLV nội hay ngoại cho ĐTQG. Nhưng những nhận xét này không hàm ý tới trình độ chuyên môn.
Các HLV ngoại luôn đòi hỏi những điều kiện tốt nhất, cả về điều kiện ăn ở, tập luyện đến những chuyến tập huấn hòng hoàn thành mục tiêu đã phản ánh trong hợp đồng. Thực tế, HLV Riedl từng đưa cả đội tuyển Việt Nam sang Áo để tập luyện trong gần một tháng, còn HLV Calisto đòi rời Nhổn để lên ở khách sạn La Thành và tập luyện tại sân Mỹ Đình. Những đòi hỏi này có tác động không nhỏ, đặc biệt với tâm lý của các cầu thủ. Đây là điều các HLV nội ngại đấu tranh bởi phía sau là những vấn đề hết sức tế nhị.
Phát triển chuyên môn, xây dựng lối chơi đã quan trọng nhưng tạo tinh thần thoải mái, sức chiến đấu tối đa cho các cầu thủ còn quan trọng hơn. Thế nên, các HLV, nhất là HLV trưởng của ĐTQG, cần tạo cho các học trò những suy nghĩ, hành xử chuyên nghiệp. Đây vẫn là điều hạn chế của HLV nội khi so sánh với các đồng nghiệp ngoại mà mấu chốt đôi khi nằm ở những vấn đề tế nhị, khó giải quyết.
Minh Hải |
00:00 30/11/-0001














