"Xây" dựng lại đội tuyển

Lối chơi của ĐT Việt Nam (trái) đã bị Hong Kong bắt bài dễ dàng. Ảnh: HKFA

Còn nhớ trong số báo ngày 21/3/2013 của Thể thao&Văn hóa, tuyển thủ Nguyễn Trọng Hoàng đã có những nhận xét rất kỹ về đối thủ. Nhưng thật ngạc nhiên chỉ sau 9 tháng ngắn ngủi, đối thủ Hong Kong đã lột xác hoàn toàn để thắng ngược chúng ta một cách xứng đáng. Đâu là lý do để Hong Kong tạo sự thay đổi nhanh đến như thế?

Sự khác biệt trong tư duy huấn luyện

Có thể nói, trận đấu tại sân Mongkok  là cuộc so tài thú vị giữa 2 vị HLV tạm quyền Kim Pan Gon và Hoàng Văn Phúc, bên cạnh màn tái đấu giữa hai đội tuyển Hong Kong và Việt Nam. Ông Kim nói thẳng là Hong Kong đã thay đổi nhiều và đủ sức đánh bại Việt Nam. Thời điểm ĐT Việt Nam thắng ngược 2-1 vào ngày 10/6/2012, HLV Kim Pan Gon chỉ là một khán giả có mặt trên khán đài chứng kiến HLV Ernie Merick và đội nhà thất bại trước ĐT Việt Nam.

Và diễn biến trong 90 phút tối 22/3 vừa qua đã chứng minh ông Kim Pan-Gon không hề nói dóc. Các cầu thủ Hong Kong chơi áp sát, thiên về bóng dài, bổng như ĐT Singapore. Mỗi khi có bóng, các cầu thủ nhanh chóng phất bóng dài cho James McKee - Lee Wai Lim dùng tốc độ băng lên. Còn khi mất bóng, hàng tiền vệ, tiền đạo lùi về nhanh hỗ trợ hàng phòng ngự. Mỗi khi các cầu thủ Việt Nam có bóng, đội chủ nhà chơi rát, sẵn sàng đá xấu để phá lối chơi của đối phương.

Các cầu thủ Hong Kong thực hiện nghiêm túc chiến thuật BHL đề ra và không để các cầu thủ Việt Nam có một phút để thở. Đặc biệt nền tảng thể lực của toàn đội luôn được giữ ở mức cao nhất kể cả khi trận đấu gần kết thúc. Chợt giật mình khi ĐT Hong Kong chơi khác hẳn với những gì tuyển thủ Trọng Hoàng nói về đối thủ cách đây gần 1 năm : "Cảm nhận của tôi là các cầu thủ Hong Kong có kỹ thuật khéo léo. Họ cũng chơi lối bóng đá nhỏ, chuyền ban ngắn như chúng ta. Nhưng có cảm tưởng đến hiệp 2 họ suy giảm thể lực và tạo điều kiện cho chúng ta thắng 2-1".

Diễn biến trên sân cho thấy, ĐT Hong Kong đã thực sự thay đổi và tạo bất ngờ cho chúng ta nhờ HLV tạm quyền Kim Pan Gon. Ông thầy xứ kim chi đã có những sự thay đổi nhân sự, đặc biệt đưa tuyển Hong Kong sang lối chơi mới đậm chất thể lực, thực dụng hơn. Các cầu thủ Hong Kong cũng tuân thủ tốt chiến thuật, ý tưởng từ người huấn luyện và hòa nhập cực nhanh với một lối chơi mới, ngược hẳn lối đá cũ.

Thế nên thay vì tiếc nuối việc ĐT Việt Nam bỏ lỡ cơ hội và để thua đau phút cuối, chúng ta phải thấy rằng Hong Kong đã thay đổi để mạnh hơn và chiến thắng vừa qua là xứng đáng. Đó là lý do ĐT Hong Kong dù chơi 10 người vẫn bảo toàn tỷ số hòa 0-0 trước đội chủ nhà Uzbekistan.

ĐT Việt Nam cũng cần thay đổi?

Chợt giật mình khi đối thủ Hong Kong sẵn sàng phá bỏ những nền tảng cũ để hướng đến một lối đi mới. Kết quả sự mạnh mẽ, quyết liệt ấy được phản ánh trên sân khi thầy trò Kim Pan Gon có 4 điểm và đứng trước cơ hội giành 1 trong 2 vé chính thức dự VCK Asian Cup 2015 tại Australia.

Trong khi đó, ĐT Việt Nam đang dẫm chân tại chỗ, vẫn đang vận hành dập khuôn lối chơi, sơ đồ từ lúc HLV Calisto đưa đội bóng áo đỏ vô địch AFF Cup 2008. Đó là lối chơi nhỏ, nhuyễn, bật tường ở đoạn ngắn hay cả sơ đồ 4-5-1. Ngay cả khi đội nhà thất bại, đã có ý tưởng nên để Công Vinh, Quang Hải trở lại hàng công, vốn là những ngôi sao đã xuất hiện từ thời ông "Tô" còn làm việc.

Chính sự xáo mòn trong tư duy, đường lối theo kiểu sợ cải cách như thế, ĐT Việt Nam đang trở nên dễ bắt bài ở đấu trường khu vực. Thất bại thảm hại SEA Games rồi AFF Cup vừa qua cũng từ việc chúng ta thiếu hẳn sự đột biến với đối thủ. HLV Hoàng Văn Phúc khi lên tạm quyền với nhiệm vụ làm mới ĐT cũng không dám vượt quá  mô tuýp từ thời ông Calisto để lại, sự bổ sung nhân sự cũng chỉ ở mức trung bình. Ngay cả những quyết định thay người, chiến thuật cũng quá muộn và sợ làm hỏng một hệ thống chiến thuật đã lặp đi, lặp lại trong 5 năm qua.

Sau cú ngã ở sân Mongkok, có lẽ ĐT Việt Nam cần sự thay đổi, thậm chí cách mạng quyết liệt. Việc trở lại với thầy ngoại chẳng hạn có lẽ đúng đắn hơn, để chọn hướng đi mới thay lối chơi nhàn nhạt, dễ bắt bài thời gian qua. Tiếp đến là cải tổ nhân sự triệt để, sẵn sàng để những cầu thủ trẻ ra sân.

ĐT Hong Kong thay đổi và có bước lột xác sau 4 tháng với HLV Kim Pan Gon chẳng lẽ ĐT Việt Nam lại không thể làm được và tốt hơn đối thủ, thay vì cứ lặp lại những "di sản" HLV Calisto để lại từ AFF Cup 2008 đến nay?