Sau loạt trận tại Ngoại hạng Anh vừa qua, Liverpool và Chelsea đang trở thành tâm điểm của những cuộc tranh luận gay gắt. Nguyên nhân không chỉ đến từ những thất bại trên bảng tỷ số, mà còn xuất phát từ những con số thống kê về quãng đường di chuyển của các cầu thủ trên sân. Tuy nhiên, việc chỉ dựa vào thông số chạy bộ để đánh giá sức mạnh của một đội bóng có thực sự là một cái nhìn khách quan?
Trong trận đấu sớm của mình, Liverpool đã phải nhận thất bại 1-2 trên sân của Brighton. Đáng chú ý, kênh truyền hình TNT Sports đã đưa ra một thống kê gây xôn xao: đoàn quân của Arne Slot không chỉ chạy ít hơn đối thủ trong trận đấu này, mà họ còn bị đối phương áp đảo về quãng đường di chuyển trong 26 trên tổng số 30 trận đấu tại Ngoại hạng Anh mùa này.
Một kịch bản tương tự cũng xảy ra với Chelsea khi họ để thua bạc nhược 0-3 trước Everton. Trên chương trình Match of the Day, huyền thoại Alan Shearer đã đặt ra câu hỏi đầy ẩn ý khi biết rằng Chelsea là đội bóng duy nhất bị mọi đối thủ chạy nhiều hơn trong tất cả các trận đấu kể từ đầu mùa giải 2025-26.
Dưới góc nhìn của giới chuyên môn, những con số này thường được dùng để minh chứng cho tinh thần chiến đấu hoặc sự nỗ lực của các cầu thủ. Tuy nhiên, việc cô lập các thống kê chạy bộ mà không đặt vào bối cảnh cụ thể là một sự thiếu sót nghiêm trọng. Trong bóng đá, chạy nhiều không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với việc chơi tốt hơn.
Lịch sử Ngoại hạng Anh đã từng chứng kiến những nghịch lý thú vị. Ở mùa giải 2021-22, Liverpool của Jurgen Klopp đã giành tới 92 điểm và chỉ kém đội dẫn đầu Manchester City đúng 1 điểm. Thế nhưng, ít ai biết rằng trong hành trình rượt đuổi nghẹt thở đó, The Kop đã bị đối phương chạy nhiều hơn trong 26 trên tổng số 38 vòng đấu.
Một ví dụ điển hình khác là hành trình vô địch World Cup 2022 của đội tuyển Argentina. Lionel Messi, linh hồn trong lối chơi của đại diện Nam Mỹ, thường dành phần lớn thời gian trên sân để đi bộ nhằm quan sát và khai thác các kẽ hở của đối phương thay vì thực hiện những pha bứt tốc vô nghĩa.
Số liệu từ SkillCorner mùa này cho thấy Manchester City dẫn đầu giải đấu về quãng đường chạy trung bình (105,7 km), theo sau là Leeds, Crystal Palace, Brentford và Brighton. Nhìn vào danh sách này, có thể thấy các đội bóng trải dài từ vị trí thứ 2 đến thứ 15 trên bảng xếp hạng.
Điều này khẳng định không có sự tương quan mật thiết giữa quãng đường di chuyển và số điểm giành được trong dài hạn. Những đội bóng như Bournemouth có thể dẫn đầu về quãng đường chạy nước rút do lối chơi pressing tầm cao đầy áp lực của Andoni Iraola, trong khi Everton hay Sunderland chọn lối chơi lùi sâu, ưu tiên sự kỷ luật và giữ vị trí hơn là việc đuổi theo bóng.
Thực tế, dữ liệu chạy bộ chỉ thực sự có giá trị khi được kết hợp với dữ liệu theo dõi vị trí và chiến thuật. Nó giúp các nhân viên y tế quản lý tải trọng vận động hoặc giúp huấn luyện viên nhận diện phong cách chơi của một tập thể.
Một đội bóng kiểm soát bóng tốt thường di chuyển ít hơn vì họ buộc đối phương phải chạy đuổi theo bóng. Sự thông minh trong cách chọn vị trí và khả năng điều tiết nhịp độ mới là yếu tố then chốt quyết định thành bại.
Vì vậy, việc dùng thống kê chạy bộ làm "vũ khí" để chỉ trích Liverpool hay Chelsea sau những trận thua là một cách tiếp cận mang tính phiến diện. Cường độ thể chất là quan trọng, nhưng nếu không kết hợp với chiến thuật hợp lý và khả năng dứt điểm sắc bén, những bước chạy đó chỉ mang lại sự mệt mỏi thay vì chiến thắng.
