Trong thế giới bóng đá, thủ môn luôn là vị trí cô độc và khắc nghiệt nhất. Một pha cứu thua xuất thần có thể bị lãng quên chỉ sau vài phút, nhưng một sai lầm nhỏ nhất cũng đủ để biến họ thành tâm điểm của sự chỉ trích và chế giễu.
Bước sang mùa giải 2025/26, "người gác đền" không chỉ phải đối mặt với áp lực tâm lý từ khán đài mà còn phải chịu đựng sự quấy rối thể xác có hệ thống trong các tình huống cố định, một vấn nạn đang đòi hỏi FIFA và IFAB phải vào cuộc quyết liệt hơn.
Thực trạng hiện nay cho thấy các quả phạt góc hay đá phạt gián tiếp đang biến thành những màn "dàn trận" để bắt nạt thủ môn. Những đội bóng như Arsenal hay Tottenham đã biến việc vây quanh và cản trở thủ môn đối phương thành một loại "nghệ thuật hắc ám".
Từ việc các cầu thủ vây kín Senne Lammens của Manchester United cho đến những tiểu xảo che khuất tầm nhìn của David Raya, mục tiêu của đối phương không còn là bóng, mà là làm tê liệt khả năng di chuyển của thủ môn.
Các số liệu thống kê không hề biết nói dối: David Raya tại Ngoại hạng Anh hay Gautier Larsonneur tại Ligue 1 đang phải chịu đựng số lần bị phạm lỗi kỷ lục, minh chứng cho việc các thủ môn đang trở thành nạn nhân của những chiến thuật lách luật.
IFAB đã ban hành luật "8 giây" để hạn chế tình trạng câu giờ, nhưng lại tỏ ra khá thờ ơ trong việc bảo vệ quyền được tự do di chuyển của thủ môn. Luật hiện hành vẫn cho phép những "hành vi giữ người thoáng qua", vô hình trung tạo kẽ hở để cầu thủ tấn công tì đè, quấy rối mà không bị thổi phạt.
Trưởng ban trọng tài Howard Webb dù đã thúc giục VAR can thiệp vào các "hành động phi bóng đá cực đoan", nhưng thực tế trên sân cho thấy ranh giới giữa tranh chấp hợp lệ và hành vi quấy rối vẫn còn rất mờ nhạt.
Để trả lại sự công bằng, bóng đá cần những thay đổi mang tính cách mạng. Một quy định về "khoảng trống an toàn" ít nhất nửa mét xung quanh thủ môn trong các pha phạt góc có thể là một giải pháp khả thi.
Điều này giúp họ có đủ không gian để quan sát đường bay của bóng và thực hiện các pha đấm bóng hay bắt dính mà không bị ngăn cản. Bên cạnh đó, việc lắp đặt thêm camera chuyên dụng tại khung thành hoặc bổ nhiệm thêm trọng tài khu vực cấm địa sẽ giúp VAR đưa ra những quyết định công tâm hơn, thay vì để các bàn thắng "vụng về" do thủ môn bị khai thác tiếp tục tồn tại.
Nhiều người lo ngại rằng bảo vệ quá mức sẽ làm giảm đi tính kịch tính và số lượng bàn thắng từ các tình huống cố định. Tuy nhiên, sự bảo vệ này thực chất sẽ thúc đẩy các huấn luyện viên phải sáng tạo hơn trong cách dàn xếp tấn công, thay vì chỉ dựa vào những tiểu xảo gây rối tầm thường.
Bảo vệ thủ môn không phải là ban phát đặc quyền, mà là trả lại cho họ khả năng thực hiện công việc của mình một cách chuyên nghiệp nhất. Một môn thể thao vua văn minh và hấp dẫn không nên cho phép sự bắt nạt tồn tại dưới danh nghĩa chiến thuật. Đã đến lúc các nhà làm luật cần lên tiếng để bảo vệ những "người cô đơn" nhất trên sân cỏ.
Bạn đọc quan tâm đến giải Ngoại hạng Anh có thể tham khảo thêm thông tin về sân chơi này thông qua bài viết Lịch sử Ngoại hạng Anh: Hành trình "lột xác" từ khủng hoảng thập niên 90 đến giải đấu hấp dẫn nhất hành tinh.
