Lịch sử đội tuyển Algeria: Những "Chiến binh sa mạc" và niềm tự hào Bắc Phi

Từ đội bóng của Mặt trận Giải phóng Dân tộc (FLN) đến những màn trình diễn chấn động World Cup, "Những chú cáo sa mạc" (Les Fennecs) luôn là biểu tượng của tinh thần chiến đấu kiên cường và kỹ thuật hào hoa đặc trưng của vùng Bắc Phi.

Dưới đây là tóm tắt các cột mốc lịch sử quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển của Đội tuyển bóng đá quốc gia Algeria, từ những ngày đầu đấu tranh giành độc lập cho đến những vinh quang tại đấu trường châu lục và thế giới.

1. Giai đoạn khởi thủy: Đội bóng của tự do (1957–1962)

Khác với hầu hết các đội tuyển quốc gia trên thế giới, tiền thân của đội tuyển Algeria được hình thành trước khi đất nước chính thức giành độc lập.

Năm 1956, tại Tunis (Tunisia), đội bóng đại diện cho Quân đội Giải phóng Quốc gia (ALN) được thành lập. Tuy nhiên, cột mốc quan trọng nhất diễn ra vào tháng 4 năm 1958, khi đội bóng của Mặt trận Giải phóng Dân tộc (FLN) ra đời. Đây là tập hợp những cầu thủ chuyên nghiệp người Algeria đang thi đấu tại Pháp – những người đã chấp nhận từ bỏ sự nghiệp đỉnh cao tại châu Âu để tham gia vào phong trào đấu tranh giành độc lập.

Đội bóng FLN được xem là công cụ ngoại giao mềm, sử dụng bóng đá để kết nối tinh thần Pan-African (Liên Phi) và khẳng định bản sắc dân tộc. Dù không được FIFA công nhận và các trận đấu chỉ mang tính giao hữu, họ đã đi vào lịch sử như biểu tượng của sự kháng chiến.

Năm 1962, sau khi Algeria giành độc lập, Liên đoàn bóng đá Algeria (FAF) được thành lập, kế thừa di sản của đội FLN. Đội gia nhập FIFA vào ngày 1/1/1964 và chơi trận quốc tế chính thức đầu tiên gặp Bulgaria (thắng 2-1) vào ngày 6/1/1963.

2. Thập niên 80: Thế hệ vàng và "Cú sốc Gijón"

Sau giai đoạn hội nhập, bóng đá Algeria bắt đầu gặt hái quả ngọt vào những năm 1980 với một thế hệ cầu thủ tài năng như Lakhdar Belloumi, Rabah Madjer và Salah Assad.

Kỳ tích World Cup 1982:

Tại World Cup 1982 trên đất Tây Ban Nha, Algeria đã tạo nên một trong những cú sốc lớn nhất lịch sử giải đấu ngay trong ngày ra quân. Đối đầu với đương kim vô địch châu Âu Tây Đức, Algeria đã giành chiến thắng 2-1 đầy thuyết phục.

Tuy nhiên, họ đã bị loại đầy cay đắng sau "Trận đấu ô nhục" giữa Tây Đức và Áo. Biết rằng một chiến thắng sát nút cho Đức sẽ giúp cả hai đội châu Âu đi tiếp và loại Algeria, hai đội này đã thi đấu cầm chừng sau khi Đức mở tỷ số, dẫn đến sự phẫn nộ từ khán giả toàn cầu. Sự kiện này buộc FIFA phải thay đổi luật: các trận đấu cuối cùng của vòng bảng phải diễn ra cùng giờ.

Thống trị châu lục (1990):

Sau khi tham dự World Cup 1986 nhưng không vượt qua vòng bảng, Algeria hướng tới Cúp bóng đá châu Phi (AFCON) 1990 trên sân nhà. Với sự cổ vũ của hơn 100.000 khán giả tại sân vận động 5 tháng 7, Algeria đã đánh bại Nigeria 1-0 trong trận chung kết để lần đầu tiên đăng quang ngôi vô địch châu lục.

3. Giai đoạn khủng hoảng (1992–2008)

Sau vinh quang năm 1990, bóng đá Algeria rơi vào suy thoái trầm trọng, đồng hành cùng giai đoạn bất ổn chính trị trong nước (thập kỷ đen tối).

• Sự cố năm 1994: Đội tuyển bị loại khỏi AFCON 1994 do sử dụng cầu thủ không hợp lệ.

• Thành tích nghèo nàn: Họ liên tục thất bại ở các vòng loại World Cup và thường xuyên bị loại sớm tại các kỳ AFCON. Đỉnh điểm là việc không vượt qua vòng loại AFCON 2006 và 2008.

4. Sự trở lại và kỷ nguyên Vahid Halilhodzic (2009–2014)

Năm 2009 đánh dấu sự hồi sinh khi Algeria đánh bại Ai Cập trong trận play-off căng thẳng tại Sudan để giành vé dự World Cup 2010. Dù bị loại sớm tại Nam Phi, đây là bước đệm quan trọng cho sự phát triển sau này.

Giai đoạn rực rỡ tiếp theo gắn liền với huấn luyện viên Vahid Halilhodzic.

Tại World Cup 2014 ở Brazil:

• Algeria trở thành đội bóng châu Phi đầu tiên ghi được 4 bàn trong một trận đấu World Cup (thắng Hàn Quốc 4-2).

• Bàn thắng gỡ hòa của Islam Slimani trước Nga đã đưa Algeria lần đầu tiên lọt vào vòng 16 đội.

• Tại vòng 1/8, họ đã buộc nhà vô địch năm đó là Đức phải bước vào hiệp phụ và chỉ chịu thua sát nút 1-2 sau màn trình diễn quả cảm.

5. Kỷ nguyên Djamel Belmadi và Ngôi sao thứ hai (2018–Nay)

Sau vài năm bất ổn hậu World Cup 2014, Liên đoàn bóng đá Algeria bổ nhiệm Djamel Belmadi vào ghế nóng năm 2018. Quyết định này đã thay đổi lịch sử đội bóng.

Chức vô địch AFCON 2019:

Tại giải đấu trên đất Ai Cập, Algeria thể hiện phong độ hủy diệt. Họ đánh bại Senegal 1-0 ở vòng bảng, vượt qua Nigeria ở bán kết nhờ cú sút phạt phút bù giờ của Riyad Mahrez. Trong trận chung kết tái đấu Senegal, bàn thắng duy nhất của Baghdad Bounedjah đã mang về chức vô địch châu Phi thứ hai sau 29 năm chờ đợi.

Chuỗi trận bất bại và Arab Cup:

Dưới thời Belmadi, Algeria từng thiết lập chuỗi 35 trận bất bại (chỉ kém kỷ lục thế giới của Ý 2 trận). Năm 2021, với nòng cốt là các cầu thủ thi đấu trong nước và khu vực Ả Rập, Algeria tiếp tục vô địch FIFA Arab Cup tại Qatar sau khi đánh bại Tunisia ở chung kết.

Dù trải qua nốt trầm khi bị loại sớm tại AFCON 2021 và thất bại ở vòng loại World Cup 2022, Algeria hiện tại đang trong quá trình tái thiết dưới sự dẫn dắt của HLV Vladimir Petkovic, hướng tới các mục tiêu lớn trong tương lai như World Cup 2026.

Thông tin tổng quan về tuyển Algeria