| Bài viết cung cấp độc quyền bởi  |
Bài toán khó
Những câu hỏi bắt đầu bằng từ “Nếu” luôn khó trả lời, dù là về lĩnh vực gì đi chăng nữa. Khó có thể hình dung ra phần tiếp theo của lịch sử nước Anh, châu Âu và thế giới nếu như James Watt không phát minh ra máy hơi nước, đô đốc Wellington thất bại trong trận Waterloo hoặc Không quân hoàng gia Anh đầu hàng người Đức trong chiến dịch Sư tử biển (trận không chiến, theo đánh giá của nhiều tướng lĩnh Đức, là bước ngoặt xoay chuyển cục diện của Thế chiến II).
Trong bóng đá, không ai biết điều gì sẽ diễn ra nếu như Liverpool nói riêng và bóng đá Anh nói chung không bị cấm tham dự các giải đấu cúp châu Âu sau thảm họa Heysel, cũng không ai biết lịch sử sẽ đổi khác thế nào nếu như Chris Waddle, Gareth Southgate hay Ashley Cole không sút hỏng những quả luân lưu định mệnh. Tuy nhiên trí tưởng tượng thì vốn không có biên giới, và – cứ để nó bay xa một chút – liệu một Chelsea dưới triều đại Alex Ferguson sẽ có hình thù như thế nào?
Kiểm định giả thuyết
Giả định ấy không phải hoàn toàn phi thực tế (cuối mùa 2002/03, Ferguson từng có ý định giải nghệ và nhường chỗ cho Sven-Goran Eriksson) và tất nhiên được nêu ra không phải để cho vui. Người ta từng nghi ngờ Colombo khi ông vượt biển tìm đường sang Ấn Độ, từng cười vào mũi Edison khi ông mày mò chế tạo ra bóng đèn và không hiểu Tim Berners-Lee đang làm cái gì với sản phẩm kỳ quái có tên WorldWideWeb. Nhưng đôi lúc những ý tưởng có vẻ rất kỳ lạ lại có thể mang đến những giá trị vô cùng thực tế, mà thành tựu của những nhân vật nói trên là minh chứng hùng hồn nhất.
Trên thực tế, vị thế của Ferguson trong làng túc cầu vào thời điểm 2003 cũng gần tương đương với Mourinho 2013: một HLV đã đoạt được hầu như tất cả những gì có thể, từ chức VĐQG đến Champions League, đã khẳng định được tầm ảnh hưởng của mình ở nhiều đội bóng, từ Aberdeen đến Porto, từ M.U đến Chelsea/Inter Milan/Real Madrid. Lực lượng của Chelsea 10 năm trước cũng không khác nhiều so với hiện tại: cũng là một đội bóng vừa đi qua đỉnh cao phong độ, là sự kết hợp của nhiều trụ cột đã cao tuổi (xưa là Desailly, Hasselbaink, nay là Terry, Lampard) với những tài năng – dù rất hứa hẹn – còn chưa đạt đến độ chín (xưa là… Terry, Lampard, nay là Hazard, Oscar). Bản thân Abramovich lúc đó (năm 2003) và bây giờ (2013) cũng đều phải đứng trước một nhiệm vụ khó khăn tương tự: tái thiết Chelsea, tuy nhiên trở ngại năm 2003 là tầm vóc có phần hạn chế của CLB, còn thách thức năm 2013 là Luật Công bằng Tài chính. Tức là, việc tưởng tượng ra số phận của Chelsea dưới tay Ferguson năm 2003 có thể sẽ giúp ích cho chúng ta trong việc dự đoán triển vọng của chính đội bóng ấy dưới sự chèo lái của Mourinho năm 2013.
Kịch bản nào cho Chelsea…
Thế thì rốt cuộc điều gì sẽ xảy ra nếu như Ferguson nói “Có” với Pini Zahavi, người được Abramovich ủy thác tiếp cận Fergie ở thời điểm đó? Đầu tiên, đế chế M.U sẽ đứng trước nguy cơ sụp đổ như kình địch Liverpool, bởi thực ra đội chủ sân Old Trafford đã có dấu hiệu đi xuống rõ rệt kể từ mùa 2003/04 (3 năm liền trắng tay ở Premier League), ngay cả khi Ferguson còn tại vị. Nhưng đó là chuyện ở Manchester, còn ở London thì chắc chắn là Ferguson sẽ tiêu tiền một cách khôn ngoan hơn Claudio Ranieri, và sẽ có một khoảng thời gian ít nhất là 3 năm để áp đặt triết lý của mình lên đội bóng mới, thay vì sống trong cảnh phấp phỏng lo bị sa thải (nếu không giành được ngôi VĐ Premier League hoặc Champions League) như các HLV sau này dưới thời Abramovich từng phải trải qua. Với chừng ấy thời gian, ông sẽ có thể uốn nắn Cristiano Ronaldo (bản HĐ thành công nhất của Fergie) từ một cầu thủ trẻ giàu tiềm năng thành một siêu sao hàng đầu thế giới. Và với kinh nghiệm nhiều năm chinh chiến tại Premier League, Ferguson thừa sức “đọc vị” mọi đối thủ để xoay vòng lực lượng và đưa ra đội hình phù hợp cho từng trận đấu, giúp đảm bảo sức cạnh tranh của Chelsea nhưng vẫn duy trì được thể lực cho các ngôi sao.
Khoan đã… tất cả những mệnh đề nêu trên đều nghe tương đối quen tai? Ở Chelsea, Mourinho không được toàn quyền quyết định chuyện mua sắm, nhưng đó có thể là khác biệt duy nhất giữa Mourinho 2013 với Ferguson 2003. Sau khi thuê (và sa thải) hầu như tất cả các HLV danh tiếng ở châu Âu, Abramovich đương nhiên phải dành cho Mourinho nhiều sự kiên nhẫn hơn “nhiệm kỳ 1” của chiến lược gia người BĐN ở Stamford Bridge. Sau khi tuyên bố sẽ thực hiện một kế hoạch dài hạn để xây dựng một đội bóng cho tương lai, Mourinho cũng sẽ phải dìu dắt những Oscar, Hazard, Van Ginkel, Schuerrle… đạt đến đẳng cấp cao nhất. Và sau 3,5 mùa bóng hành nghề ở giải Ngoại hạng, cộng thêm gần một thập kỷ lăn lộn khắp lục địa già (“chúng giúp tôi trở thành một HLV tốt hơn” – lời Mou), chắc hẳn ông đã rút ra thêm nhiều bài học. Để trở nên vĩ đại như Fergie…
Những câu hỏi bắt đầu bằng từ “Nếu” luôn khó trả lời, dù là về lĩnh vực gì đi chăng nữa. Khó có thể hình dung ra phần tiếp theo của lịch sử nước Anh, châu Âu và thế giới nếu như James Watt không phát minh ra máy hơi nước, đô đốc Wellington thất bại trong trận Waterloo hoặc Không quân hoàng gia Anh đầu hàng người Đức trong chiến dịch Sư tử biển (trận không chiến, theo đánh giá của nhiều tướng lĩnh Đức, là bước ngoặt xoay chuyển cục diện của Thế chiến II).
 |
| Sir Alex Ferguson |
Trong bóng đá, không ai biết điều gì sẽ diễn ra nếu như Liverpool nói riêng và bóng đá Anh nói chung không bị cấm tham dự các giải đấu cúp châu Âu sau thảm họa Heysel, cũng không ai biết lịch sử sẽ đổi khác thế nào nếu như Chris Waddle, Gareth Southgate hay Ashley Cole không sút hỏng những quả luân lưu định mệnh. Tuy nhiên trí tưởng tượng thì vốn không có biên giới, và – cứ để nó bay xa một chút – liệu một Chelsea dưới triều đại Alex Ferguson sẽ có hình thù như thế nào?
Kiểm định giả thuyết
Giả định ấy không phải hoàn toàn phi thực tế (cuối mùa 2002/03, Ferguson từng có ý định giải nghệ và nhường chỗ cho Sven-Goran Eriksson) và tất nhiên được nêu ra không phải để cho vui. Người ta từng nghi ngờ Colombo khi ông vượt biển tìm đường sang Ấn Độ, từng cười vào mũi Edison khi ông mày mò chế tạo ra bóng đèn và không hiểu Tim Berners-Lee đang làm cái gì với sản phẩm kỳ quái có tên WorldWideWeb. Nhưng đôi lúc những ý tưởng có vẻ rất kỳ lạ lại có thể mang đến những giá trị vô cùng thực tế, mà thành tựu của những nhân vật nói trên là minh chứng hùng hồn nhất.
 |
| Tài năng của hai HLV lừng danh là điều không thể chối cãi |
Trên thực tế, vị thế của Ferguson trong làng túc cầu vào thời điểm 2003 cũng gần tương đương với Mourinho 2013: một HLV đã đoạt được hầu như tất cả những gì có thể, từ chức VĐQG đến Champions League, đã khẳng định được tầm ảnh hưởng của mình ở nhiều đội bóng, từ Aberdeen đến Porto, từ M.U đến Chelsea/Inter Milan/Real Madrid. Lực lượng của Chelsea 10 năm trước cũng không khác nhiều so với hiện tại: cũng là một đội bóng vừa đi qua đỉnh cao phong độ, là sự kết hợp của nhiều trụ cột đã cao tuổi (xưa là Desailly, Hasselbaink, nay là Terry, Lampard) với những tài năng – dù rất hứa hẹn – còn chưa đạt đến độ chín (xưa là… Terry, Lampard, nay là Hazard, Oscar). Bản thân Abramovich lúc đó (năm 2003) và bây giờ (2013) cũng đều phải đứng trước một nhiệm vụ khó khăn tương tự: tái thiết Chelsea, tuy nhiên trở ngại năm 2003 là tầm vóc có phần hạn chế của CLB, còn thách thức năm 2013 là Luật Công bằng Tài chính. Tức là, việc tưởng tượng ra số phận của Chelsea dưới tay Ferguson năm 2003 có thể sẽ giúp ích cho chúng ta trong việc dự đoán triển vọng của chính đội bóng ấy dưới sự chèo lái của Mourinho năm 2013.
Kịch bản nào cho Chelsea…
Thế thì rốt cuộc điều gì sẽ xảy ra nếu như Ferguson nói “Có” với Pini Zahavi, người được Abramovich ủy thác tiếp cận Fergie ở thời điểm đó? Đầu tiên, đế chế M.U sẽ đứng trước nguy cơ sụp đổ như kình địch Liverpool, bởi thực ra đội chủ sân Old Trafford đã có dấu hiệu đi xuống rõ rệt kể từ mùa 2003/04 (3 năm liền trắng tay ở Premier League), ngay cả khi Ferguson còn tại vị. Nhưng đó là chuyện ở Manchester, còn ở London thì chắc chắn là Ferguson sẽ tiêu tiền một cách khôn ngoan hơn Claudio Ranieri, và sẽ có một khoảng thời gian ít nhất là 3 năm để áp đặt triết lý của mình lên đội bóng mới, thay vì sống trong cảnh phấp phỏng lo bị sa thải (nếu không giành được ngôi VĐ Premier League hoặc Champions League) như các HLV sau này dưới thời Abramovich từng phải trải qua. Với chừng ấy thời gian, ông sẽ có thể uốn nắn Cristiano Ronaldo (bản HĐ thành công nhất của Fergie) từ một cầu thủ trẻ giàu tiềm năng thành một siêu sao hàng đầu thế giới. Và với kinh nghiệm nhiều năm chinh chiến tại Premier League, Ferguson thừa sức “đọc vị” mọi đối thủ để xoay vòng lực lượng và đưa ra đội hình phù hợp cho từng trận đấu, giúp đảm bảo sức cạnh tranh của Chelsea nhưng vẫn duy trì được thể lực cho các ngôi sao.
 |
| Kinh nghiệm tại đấu trường Premier League là thế mạnh của Sir Alex |
Khoan đã… tất cả những mệnh đề nêu trên đều nghe tương đối quen tai? Ở Chelsea, Mourinho không được toàn quyền quyết định chuyện mua sắm, nhưng đó có thể là khác biệt duy nhất giữa Mourinho 2013 với Ferguson 2003. Sau khi thuê (và sa thải) hầu như tất cả các HLV danh tiếng ở châu Âu, Abramovich đương nhiên phải dành cho Mourinho nhiều sự kiên nhẫn hơn “nhiệm kỳ 1” của chiến lược gia người BĐN ở Stamford Bridge. Sau khi tuyên bố sẽ thực hiện một kế hoạch dài hạn để xây dựng một đội bóng cho tương lai, Mourinho cũng sẽ phải dìu dắt những Oscar, Hazard, Van Ginkel, Schuerrle… đạt đến đẳng cấp cao nhất. Và sau 3,5 mùa bóng hành nghề ở giải Ngoại hạng, cộng thêm gần một thập kỷ lăn lộn khắp lục địa già (“chúng giúp tôi trở thành một HLV tốt hơn” – lời Mou), chắc hẳn ông đã rút ra thêm nhiều bài học. Để trở nên vĩ đại như Fergie…
|
Trương Hoàng |
00:00 30/11/-0001
